Shloka 16

Draupadī’s Exhortation on Rājadharma and Daṇḍa (द्रौपद्याः राजधर्मोपदेशः)

Devanagari script

असतां प्रतिषेधश्व सतां च परिपालनम्‌ | एष राज्ञां परो धर्म: समरे चापलायनम्‌,राजाओंका परम धर्म तो यही है कि वे दुष्टोंको दण्ड दें, सत्पुरुषोंका पालन करें और युद्धमें कभी पीठ न दिखावें

Transliteration

asatāṁ pratiṣedhaś ca satāṁ ca paripālanam | eṣa rājñāṁ paro dharmaḥ samare cāpalāyanam ||

Translation

Vaiśampāyana sprach: „Die Bösen zu zügeln und die Tugendhaften zu schützen — das ist die höchste Pflicht der Könige; und in der Schlacht nicht zu fliehen (nicht den Rücken zu kehren) ist gleichermaßen ihre erhabenste Verpflichtung.“

Word by Word

• असताम्: of the wicked
• असताम्: Sampradana
• Type: Noun
• Root: असत्
• Form: Masculine/Neuter, Genitive, Plural

• प्रतिषेधः: restraining / prohibition
• प्रतिषेधः: Karta
• Type: Noun
• Root: प्रतिषेध
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• सताम्: of the good
• सताम्: Sampradana
• Type: Noun
• Root: सत्
• Form: Masculine/Neuter, Genitive, Plural

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• परिपालनम्: protection / maintenance
• परिपालनम्: Karta
• Type: Noun
• Root: परिपालन
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• एषः: this
• एषः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: एतद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• राज्ञाम्: of kings
• राज्ञाम्: Sampradana
• Type: Noun
• Root: राजन्
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• परः: highest / supreme
• परः: Karta
• Type: Adjective
• Root: पर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• धर्मः: duty / dharma
• धर्मः: Karta
• Type: Noun
• Root: धर्म
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• समरे: in battle
• समरे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: समर
• Form: Masculine, Locative, Singular

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• अपलायनम्: not fleeing / non-retreat
• अपलायनम्: Karta
• Type: Noun
• Root: अपलायन
• Form: Neuter, Nominative, Singular

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• rājānaḥ (kings)