Shloka 12

Gratitude, Discernment, and the Escalation of Power (Śvā–Dvipī–Vyāghra–Nāga–Siṃha–Śarabha Itihāsa)

Devanagari script

लेलिहा[मानस्तृषित: पुच्छास्फोटनतत्पर: । व्यादितास्य: क्षुधाभुग्न: प्रार्थयानस्तदामिषम्‌

Transliteration

lelihāmānas tṛṣitaḥ pucchāsphoṭana-tatparaḥ | vyāditāsyaḥ kṣudhābhugnaḥ prārthayānas tadāmiṣam ||

Translation

Bhishma sprach: „Vor Durst leckte er sich die Lippen, darauf bedacht, den Schwanz zu schlagen; mit weit aufgerissenem Maul und vom Hunger geschwächt bettelte er damals unablässig um jenen Bissen Fleisch.“

Word by Word

• लेलिहानः: licking (repeatedly)
• लेलिहानः: Karta
• Type: Adjective
• Root: लेलिहान (√लिह्)
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• तृषितः: thirsty
• तृषितः: Karta
• Type: Adjective
• Root: तृषित
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• पुच्छ: tail
• पुच्छ: Karma
• Type: Noun
• Root: पुच्छ
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• स्फोटन: in wagging/flapping (of the tail)
• स्फोटन: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: स्फोटन
• Form: Neuter, Locative, Singular

• तत्परः: intent on, eager for
• तत्परः: Karta
• Type: Adjective
• Root: तत्पर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• व्यादित: opened wide
• व्यादित: Karta
• Type: Adjective
• Root: व्यादित (√व्यद्/√व्याध्)
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• आस्यः: mouth
• आस्यः: Karta
• Type: Noun
• Root: आस्य
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• क्षुधा: with hunger
• क्षुधा: Karana
• Type: Noun
• Root: क्षुध्
• Form: Feminine, Instrumental, Singular

• भग्नः: broken down, weakened
• भग्नः: Karta
• Type: Adjective
• Root: भग्न (√भञ्ज्)
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• प्रार्थयन्: begging, requesting
• प्रार्थयन्: Karta
• Type: Verb
• Root: प्रार्थयत् (√अर्थ्, caus./denom. प्रार्थय-)
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• तत्: that
• तत्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• आमिषम्: meat, flesh (food)
• आमिषम्: Karma
• Type: Noun
• Root: आमिष
• Form: Neuter, Accusative, Singular

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhishma