Shloka 24
दत्त्वातिथिभ्यो देवेभ्य: पितृभ्य: स्वजनाय च । अवशिष्टानि ये<श्रन्ति तानाहुर्विघसाशिन:,महाभारत <८७७७ सुवर्णमय पक्षीके रूपमें देवराज इन्द्रका संन्यासी बने हुए ब्राह्मण-बालकोंको उपदेश क्योंकि विघसाशी पुरुष प्रात:-सायंकाल विधि-विधानपूर्वक अपने कुटुम्बमें अन्नका विभाग करके दुर्जय अविनाशी पदको प्राप्त कर लेते हैं। देवताओं, पितरों, अतिथियों तथा अपने परिवारके अन्य सब लोगोंको अन्न देकर जो सबसे पीछे अवशिष्ट अन्न खाते हैं, उन्हें विघसाशी कहा गया है
dattvātithibhyo devebhyaḥ pitṛbhyaḥ svajanāya ca | avaśiṣṭāni yeśnanti tān āhur vighasāśinaḥ ||
Nachdem man Gästen, den Göttern, den Ahnen und den eigenen Angehörigen Speise gegeben hat, heißen jene, die nur das Übriggebliebene essen, „vighasāśins“. Der Vers preist eine disziplinierte Hausethik: zuerst die göttlichen und ahnenbezogenen Pflichten ehren, Gastfreundschaft üben und die Familie versorgen, sodass der eigene Anteil zuletzt und ohne Selbstsucht genommen wird.
अजुन उवाच
Educational Q&A
Serve and honor guests, gods, ancestors, and family before oneself; eating only what remains symbolizes self-restraint and prioritizing dharma over personal appetite.
The speaker defines the term ‘vighasāśin’ by describing a disciplined household practice: distributing food first to those owed reverence and care, and only then consuming the remainder.