Shloka 72
Varuṇābhiṣeka–Agni-anveṣaṇa–Kaubera-tīrtha
Varuṇa’s Consecration; Search for Agni; Kaubera Sacred Site
नरेश्वर! जैसे प्रलयके समय अत्यन्त भयंकर वज्र भारी गड़गड़ाहटके साथ पृथ्वीपर गिरने लगते हैं, उसी प्रकार उस समय भी भीषण गर्जनाके साथ वज्रपात होने लगा ।। क्षिप्ता होका यदा शक्ति: सुघोरानलसूनुना । ततः कोट्यो विनिष्पेतु: शक्तीनां भरतर्षभ,भरतश्रेष्ठ! अग्निकुमारने जब एक बार अत्यन्त भयंकर शक्ति छोड़ी, तब उससे करोड़ों शक्तियाँ प्रकट होकर गिरने लगीं
nareśvara! yathā pralayakāle atyanta-bhayaṅkaraṃ vajraṃ bhārī-gaḍagaḍāhaṭa-sahitaṃ pṛthivyāṃ nipatanti, tathā tasminn api kāle bhīṣaṇa-garjanā-sahitaṃ vajrapāto 'bhavat. kṣiptā hi yadā śaktiḥ sughorānalasūnunā, tataḥ koṭyo viniṣpetuḥ śaktīnāṃ bharatarṣabha.
Vaiśampāyana sprach: „O König, wie zur Zeit der kosmischen Auflösung furchtbare Donnerkeile mit schwerem, entsetzlichem Dröhnen auf die Erde niederstürzen, so begann auch damals ein Sturm von Blitzen unter schrecklichen Donnerschlägen. Denn als der Sohn des Feuers eine einzige überaus grauenvolle Speerwaffe schleuderte, o Stier der Bhāratas, brachen daraus unzählige—ja, Millionen—Speere hervor und fielen herab.“
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how warfare, when fueled by ever more terrible weapons, can assume an apocalyptic scale—suggesting an ethical warning about escalation and the destructive momentum of violence.
The narrator describes a terrifying battlefield moment: lightning-like strikes and thunderous roars accompany the release of a dreadful śakti by the son of Agni, from which innumerable spear-weapons seem to multiply and rain down.