Shloka 8
Rājasūya-sambhāra: Prosperity under Rājadharma and the Initiation of Yudhiṣṭhira’s Sacrifice
ततो मत्स्यान् महातेजा मलदांश्व महाबलान्,तत्पश्चात् महातेजस्वी कुन्तीकुमारने मत्स्य, महाबली मलद, अनघ और अभय नामक देशोंको जीतकर पशुभूमि (पशुपतिनाथके निकटवर्ती स्थान--नेपाल)-को भी सब ओरसे जीत लिया। वहाँसे लौटकर महाबाहु भीमने मदधार पर्वत और सोमधेयनिवासियों-को परास्त किया। इसके बाद बलवान् भीमने उत्तराभिमुख यात्रा की और वत्सभूमिपर बलपूर्वक अधिकार जमा लिया
tato matsyān mahātejā maladāṁś ca mahābalān | tatpaścāt mahātejasvī kuntīkumaras tadā | matsyān maladān anaghābhayasaṁjñitān janapadān jitvā paśubhūmim api sarvataḥ parājitya | tataḥ pratinivṛtya mahābāhur bhīmo madadhāraparvataṁ somadheyanivāsinaś ca parājitya | tataḥ paraṁ balavān bhīma uttarābhimukhaṁ yātrāṁ kṛtvā vatsabhūmau balāt svāmitvaṁ cakāra ||
Vaiśampāyana sprach: Dann unterwarf der mächtige und strahlende Bhīma die Matsyas und die starken Maladas. Danach eroberte der ruhmreiche Sohn der Kuntī die Reiche Anagha und Abhaya und brachte auch Paśubhūmi von allen Seiten unter seine Kontrolle. Von dort zurückgekehrt, besiegte der Großarmige Bhīma die Bewohner um den Berg Madadhāra und die Leute von Somadheya. Daraufhin zog der tapfere Bhīma nach Norden und errichtete durch Waffengewalt seine Herrschaft über das Land der Vatsas.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the acquisition of sovereignty through strength during a royal campaign, while the broader epic context frames such power as legitimate only when aligned with rightful rule and restraint—conquest is a means to political order, not an end in itself.
Bhīma, as part of the Pāṇḍavas’ campaign connected with Yudhiṣṭhira’s imperial project, subdues several regions—Matsya, Malada, Anagha, Abhaya, Paśubhūmi—then defeats groups near Madadhāra and Somadheya, and finally establishes control over Vatsa by marching north.