Shloka 120
यथैव भगवान् ब्रह्मा लोकधाता पितामह: । सारथ्यमकरोत्तत्र रुद्रस्य परमो5व्यय:,वहाँ विश्वविधाता सर्वोत्कृष्ट अविनाशी पितामह भगवान् ब्रह्माने जिस प्रकार रुद्रका सारथि-कर्म किया था तथा जिस प्रकार उन पितामहने रुद्रदेवके घोड़ोंकी बागडोर सँभाली थी, उसी प्रकार आप भी शीघ्र ही इस महामनस्वी राधापुत्र कर्णके घोड़ोंको काबूमें कीजिये
yathaiva bhagavān brahmā lokadhātā pitāmahaḥ | sārathyam akarot tatra rudrasya paramo 'vyayaḥ ||
Bhīṣma sprach: „So wie der selige Brahmā—Schöpfer der Welten, der ehrwürdige Großvater, erhaben und unvergänglich—einst das Amt des Wagenlenkers für Rudra übernahm, so sollst auch du unverzüglich die Pferde Karṇas, des großgesinnten Sohnes Rādhās, fest in die Hand nehmen.“
पितामह उवाच
Educational Q&A
Even in war, excellence depends on disciplined performance of one’s assigned role. By invoking Brahmā’s exemplary act of serving as Rudra’s charioteer, the verse elevates charioteering from a mere technical task to a dharmic duty requiring steadiness, control, and prompt action.
Bhīṣma addresses the charioteer, urging him to quickly and firmly manage Karṇa’s horses. He supports the instruction with a mythic precedent: Brahmā once acted as Rudra’s charioteer, so the listener should likewise take up the reins for Karṇa without hesitation.