Shloka 29
Karṇa-parva Adhyāya 19 — Saṃśaptaka–Trigarta Assault and Aindra-astra Counter
Devanagari script
अथारेल॑घचवं दृष्टवा मण्डलीकृतकार्मुक: । प्रास्यद् द्रोणसुतो बाणान् वृष्टिं पूषानुजो यथा,शत्रुकी यह फुर्ती देखकर द्रोणकुमारने अपने धनुषको खींचकर मण्डलाकार बना दिया और जैसे पूषाका भाई पर्जन्य जलकी वर्षा करता है, उसी प्रकार उसने बाणोंकी वृष्टि आरम्भ कर दी
Translation
Sañjaya sprach: Als er die Gewandtheit des Feindes sah, spannte der Sohn Droṇas seinen Bogen, bis er sich kreisförmig wölbte; und wie Parjanya—Pūṣans Bruder—Regen herabgießt, so begann er einen Pfeilregen zu entfesseln.
Word by Word
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
अरेhey! (interjection)
अरे:
TypeIndeclinable
Rootअरे
लघुचापम्the light bow
लघुचापम्:
Karma
TypeNoun
Rootलघुचाप
FormNeuter, Accusative, Singular
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
TypeVerb
Rootदृश्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Active
मण्डलीकृतकार्मुकःhe whose bow was made circular (i.e., bent into a circle)
मण्डलीकृतकार्मुकः:
Karta
TypeAdjective
Rootमण्डलीकृतकार्मुक
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रास्यत्he hurled / shot forth
प्रास्यत्:
TypeVerb
Rootप्र-अस्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
द्रोणसुतःDrona's son (Aśvatthāman)
द्रोणसुतः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रोणसुत
FormMasculine, Nominative, Singular
बाणान्arrows
बाणान्:
Karma
TypeNoun
Rootबाण
FormMasculine, Accusative, Plural
वृष्टिम्a shower, rain
वृष्टिम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृष्टि
FormFeminine, Accusative, Singular
पूषानुजःthe younger brother of Pūṣan (Parjanya/Indra, per context)
पूषानुजः:
Karta
TypeNoun
Rootपूषानुज
FormMasculine, Nominative, Singular
यथाas, just as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes