Previous Verse
Next Verse

Shloka 64

धृतराष्ट्र-संजय-संवादः — सात्यकि-अलम्बुसयोर्युद्धवर्णनम्

Dhṛtarāṣṭra–Saṃjaya Dialogue; Account of Sātyaki vs Alambusa

न्यवारयन्त संदहृष्टा: पाण्डुसैन्ये बृहत्तमा: । इस प्रकार उन्हें युयुधानके पीछे दौड़ते देख पाण्डव-सेनाके प्रमुख वीर हर्षमें भरकर द्रोणाचार्यको रोकनेका प्रयत्न करने लगे ।। ६३ $ ।। समासाद्य तु हार्दिक्यं रथानां प्रवरं रथम्‌

nyavārayanta saṃdahṛṣṭāḥ pāṇḍusainye bṛhattamāḥ | samāsādya tu hārdikyaṃ rathānāṃ pravaraṃ ratham ||

Sañjaya sprach: Die vornehmsten Helden im Heer der Pāṇḍavas, von Kampfesfreude erfüllt, versuchten Droṇācārya aufzuhalten, als sie sahen, wie er Yuyudhāna verfolgte. Dann, als sie zu Hārdikya (Kṛtavarmā) aufschlossen, stellten sie sich jenem vortrefflichen Wagen unter den Wagen entgegen—um den Ansturm zu zügeln und im Wirrsal der Schlacht die Pflicht ihrer Seite zu wahren.

न्यवारयन्तthey restrained/stopped
न्यवारयन्त:
Karta
TypeVerb
Rootवारय् (√वृ, caus.)
FormImperfect (लङ्), 3rd, Plural, Parasmaipada
संदहृष्टाःgreatly delighted
संदहृष्टाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसंदहृष्ट (from √हृष् with सम्-)
FormMasculine, Nominative, Plural
पाण्डु-सैन्येin the Pandava army
पाण्डु-सैन्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपाण्डुसैन्य
FormNeuter, Locative, Singular
बृहत्तमाःthe greatest/most eminent
बृहत्तमाः:
Karta
TypeAdjective
Rootबृहत्तम (superlative of बृहत्)
FormMasculine, Nominative, Plural
समासाद्यhaving approached/reached
समासाद्य:
Karma
TypeVerb
Rootसम्-आ-√सद्
FormAbsolutive (क्त्वा-प्रत्यय, ल्यप्), Parasmaipada (usage)
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
हार्दिक्यम्the son of Hṛdika (Kṛtavarman)
हार्दिक्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootहार्दिक्य
FormNeuter, Accusative, Singular
रथानाम्of chariots
रथानाम्:
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Genitive, Plural
प्रवरम्excellent, foremost
प्रवरम्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रवर
FormMasculine, Accusative, Singular
रथम्chariot
रथम्:
Karma
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Accusative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
P
Pāṇḍava army (Pāṇḍu-sainya)
D
Droṇācārya
Y
Yuyudhāna (Sātyaki)
H
Hārdikya (Kṛtavarman)
C
chariot (ratha)