Shloka 19
भीष्मभीमसमागमः — Bhīṣma–Bhīma Strategic Engagement and Counsel to the King
दुर्योधनस्तु समरे दंशितो रथमास्थित: । व्यराजत श्रिया जुष्टो यथा शक्रस्त्रिविष्टपे,शोभासम्पन्न राजा दुर्योधन भी युद्धस्थलमें कवच बाँधकर रथपर आखरूढ़ हो ऐसा सुशोभित हो रहा था, मानो देवराज इन्द्र स्वर्गमें अपनी दिव्य प्रभासे प्रकाशित हो रहे हों
sañjaya uvāca | duryodhanas tu samare daṃśito ratham āsthitaḥ | vyarājata śriyā juṣṭo yathā śakras tri-viṣṭape ||
Sañjaya sagte: „Mitten im Kampf glänzte Duryodhana—gerüstet und auf seinem Streitwagen—von einer Pracht, die ihn zu begleiten schien, wie Indra selbst, strahlend im Himmel der Dreiunddreißig. Der Vers steigert die moralische Spannung des Krieges: Selbst ein Herrscher, der auf Seiten des adharma steht, kann äußerlich glorreich erscheinen und mahnt, dass ethisches Urteil nicht auf Glanz oder Macht beruht, sondern auf der Rechtschaffenheit von Sache und Handeln.“
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores that outward glory—armour, royal fortune, and battlefield radiance—can accompany even an unrighteous cause. Ethical discernment in the Mahābhārata depends on dharma (right conduct and justice), not merely on power, charisma, or splendour.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Duryodhana has entered the battle fully armoured and seated on his chariot, appearing brilliantly resplendent. His radiance is compared to Indra shining in heaven, emphasizing the dramatic, heroic atmosphere of the battlefield.