Previous Verse
Next Verse

Shloka 109

Vāsudeva-Māhātmya: Duryodhana’s Inquiry and Bhīṣma’s Theological Account of Keśava

त॑ कौरवाणामधिपो जवेन भीष्मेण भूरिश्रवसा च सार्धथम्‌ | अभ्युद्ययावुद्यतबाणपाणि: कक्ष दिधक्षन्निव धूमकेतु:,उस समय कौरवराज दुर्योधन हाथमें धनुष-बाण लिये बड़े वेगसे अर्जुनके सामने आया, मानो घास-फूँसको जलानेके लिये प्रज्वलित आग बढ़ती चली आ रही हो। भीष्म और भूरिश्रवाने भी दुर्योधनका साथ दिया

tataḥ kauravāṇām adhipo javena bhīṣmeṇa bhūriśravasā ca sārdham | abhyudyayāv udyatabāṇapāṇiḥ kakṣaṃ didhakṣann iva dhūmaketuḥ ||

Sañjaya sprach: Da stürmte der Herr der Kauravas, Duryodhana, mit erhobenen Pfeilen in der Hand rasch auf Arjuna zu, begleitet von Bhīṣma und Bhūriśravas—wie ein lodernder Brand, der vorwärtsdrängt, als wolle er ein ganzes Dickicht in Flammen setzen.

तंhim (Arjuna)
तं:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
कौरवाणाम्of the Kauravas
कौरवाणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकौरव
FormMasculine, Genitive, Plural
अधिपःlord, ruler
अधिपः:
Karta
TypeNoun
Rootअधिप
FormMasculine, Nominative, Singular
जवेनwith speed
जवेन:
Karana
TypeNoun
Rootजव
FormMasculine, Instrumental, Singular
भीष्मेणwith Bhishma
भीष्मेण:
Karana
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Instrumental, Singular
भूरिश्रवसाwith Bhurishravas
भूरिश्रवसा:
Karana
TypeNoun
Rootभूरिश्रवस्
FormMasculine, Instrumental, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
सार्धम्together with
सार्धम्:
TypeIndeclinable
Rootसार्धम्
अभ्युद्ययौadvanced toward, came up against
अभ्युद्ययौ:
TypeVerb
Rootअभि-उद्-या
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
उद्यतraised, lifted
उद्यत:
TypeAdjective
Rootउद्-यम्
FormMasculine, Nominative, Singular
बाणarrows
बाण:
TypeNoun
Rootबाण
FormMasculine, Accusative, Plural
पाणिःhand (having in hand)
पाणिः:
Karta
TypeNoun
Rootपाणि
FormMasculine, Nominative, Singular
उद्यतबाणपाणिःwhose hand held raised arrows (i.e., ready to shoot)
उद्यतबाणपाणिः:
Karta
TypeAdjective
Rootउद्यत-बाण-पाणि
FormMasculine, Nominative, Singular
कक्षम्dry grass, brushwood
कक्षम्:
Karma
TypeNoun
Rootकक्ष
FormMasculine, Accusative, Singular
दिधक्षन्wishing to burn
दिधक्षन्:
Karta
TypeVerb
Rootदह्
FormPresent active (Śatṛ), Masculine, Nominative, Singular
इवas if, like
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
धूमकेतुःa comet / a blazing firebrand (lit. smoke-bannered)
धूमकेतुः:
Karta
TypeNoun
Rootधूमकेतु
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
K
Kauravas
D
Duryodhana
A
Arjuna
B
Bhīṣma
B
Bhūriśravas
B
bow
A
arrows
F
fire (simile)
T
thicket/brushwood (kakṣa)