Previous Verse
Next Verse

Shloka 53

कर्मयोग–ज्ञानयज्ञ–अवतारोपदेश

Karma-Yoga, Jñāna-Yajña, and Avatāra Instruction

श्रुतिविप्रतिपन्ना* ते यदा स्थास्यति निश्चला । समाधावचला बुद्धिस्तदा योगमवाप्स्यसि,भाँति-भाँतिके वचनोंको सुननेसे विचलित हुई तेरी बुद्धि जब परमात्मामें अचल और स्थिर ठहर जायगी, तब तू योगको प्राप्त हो जायगा अर्थात्‌ तेरा परमात्मासे नित्य संयोग हो जायगा

śrutivipratipannā te yadā sthāsyati niścalā | samādhāv acalā buddhis tadā yogam avāpsyasi ||

Sañjaya sprach: Wenn dein Verstehen—durch die widersprüchlichen Stimmen des Gehörten verwirrt—zur Ruhe kommt, fest und unbeweglich, und im tiefen inneren Versenken unerschütterlich verweilt, dann wirst du Yoga erlangen: die dauerhafte Vereinigung mit dem Höchsten, die weder Zweifel noch Zerstreuung erschüttern.

श्रुति-विप्रतिपन्नाconfused/led astray by (various) teachings
श्रुति-विप्रतिपन्ना:
Karta
TypeAdjective
Rootश्रुति + विप्रतिपन्न (वि-प्रति-√पद्/√पद् → प्रतिपन्न)
FormFeminine, Nominative, Singular
तेof you/your
ते:
Sambandha
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Genitive, Singular
यदाwhen
यदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयदा
स्थास्यतिwill stand/remain
स्थास्यति:
Kriya
TypeVerb
Root√स्था
FormSimple Future (Luṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
निश्चलाsteady, unmoving
निश्चला:
Karta
TypeAdjective
Rootनिश्चल
FormFeminine, Nominative, Singular
समाधौin samādhi (deep concentration)
समाधौ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसमाधि
FormMasculine, Locative, Singular
अचलाunwavering
अचला:
Karta
TypeAdjective
Rootअचल
FormFeminine, Nominative, Singular
बुद्धिःintellect, understanding
बुद्धिः:
Karta
TypeNoun
Rootबुद्धि
FormFeminine, Nominative, Singular
तदाthen
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
योगम्yoga (union/discipline)
योगम्:
Karma
TypeNoun
Rootयोग
FormMasculine, Accusative, Singular
अवाप्स्यसिyou will attain
अवाप्स्यसि:
Kriya
TypeVerb
Rootava-√आप्
FormSimple Future (Luṭ), 2nd, Singular, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sañjaya
B
buddhi (intellect)
Ś
śruti (Vedic/heard teachings)
S
samādhi
Y
yoga