Shloka 21

Bhīṣma’s Fall, the Arrow-bed (śara-talpa), and the Establishment of Guard

Devanagari script

युधिष्ठटिरस्य च क्रोधो भीष्मश्वार्जुनसज्भतः । मम चास्त्रसमारम्भ: प्रजानामशिवं ध्रुवम्‌,'युधिष्ठिरका क्रोध करना, भीष्म और अर्जुनका संघर्ष होना और मेरा अपने विविध अस्त्रोंके प्रयोगके लिये उद्योग करना--ये तीनों बातें निश्चय ही प्रजाजनोंके अमंगलकी सूचना देनेवाली हैं

Transliteration

yudhiṣṭhirasya ca krodho bhīṣmaśvārjunasambhavaḥ | mama cāstrasamārambhaḥ prajānām aśivaṃ dhruvam ||

Translation

Sañjaya sagte: „Yudhiṣṭhiras aufsteigender Zorn, der Zusammenstoß zwischen Bhīṣma und Arjuna und meine eigene Bereitschaft, mannigfache Waffen in Bewegung zu setzen — diese drei sind gewiss unheilvolle Zeichen, die Unheil für das Volk verkünden.“

Word by Word

युधिष्ठिरस्यof Yudhiṣṭhira

चand

क्रोधःanger

भीष्मof Bhīṣma

चand

अर्जुनof Arjuna

सङ्गतःengaged/locked (in combat)

ममmy

चand

अस्त्रof weapons/missiles

समारम्भःundertaking/commencement

प्रजानाम्of the people

अशिवम्inauspiciousness/ill

ध्रुवम्certain/sure

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Yudhiṣṭhira

Bhīṣma

Arjuna

astra (weapons)

prajāḥ (the people/subjects)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes