Shloka 15
Uttanka’s Viśvarūpa Request and the ‘Uttanka Clouds’ Boon (उत्तङ्क-विष्वरूप-दर्शनम्)
भूतग्रामस्य सर्वस्य सत्रष्टा संहार एव च। मैं ही विष्णु, मैं ही ब्रह्मा और मैं ही इन्द्र हूँ। सम्पूर्ण भूतोंकी उत्पत्ति और प्रलयका कारण भी मैं ही हूँ। समस्त प्राणिसमुदायकी सृष्टि और संहार भी मेरे ही द्वारा होते हैं ।।
bhūtagrāmasya sarvasya sraṣṭā saṃhāra eva ca | mayi hi viṣṇur mayi brahmā mayi cendro 'smi sarvadā | sampūrṇabhūtānām utpattipralayakāraṇaṃ cāham eva | samastaprāṇisamudāyasya sṛṣṭisaṃhārau mayāiva bhavataḥ || adharme vartamānānāṃ sarveṣām aham acyutaḥ | yugaparivartane yugaparivartane prajāhitārthaṃ bhinnābhir yonibhiḥ praviśya dharmamaryādāṃ pratiṣṭhāpayāmi ||
Vāyu-deva verkündet: „Ich bin der Schöpfer der ganzen Schar der Wesen, und Ich bin auch ihre Auflösung. Ich bin Viṣṇu; Ich bin Brahmā; Ich bin Indra. Entstehen und Vergehen aller Geschöpfe gehen allein von Mir aus; Schöpfung und Vernichtung der gesamten Gemeinschaft der Lebenden vollziehen sich durch Mich. Für alle, die im Adharma verharren, bin Ich der unfehlbare Herr, der Strafe verhängt, ohne je vom rechten Maß und der Ordnung abzuweichen. Wann immer sich ein Zeitalter wendet, gehe Ich zum Wohl der Wesen in verschiedene Leiber ein und richte die Grenzen und die Autorität der Dharma wieder auf.“
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The passage asserts a single supreme divine agency behind creation and dissolution, identifying that power with major deities (Vishnu, Brahmā, Indra). Ethically, it teaches that the same Lord upholds dharma by correcting those established in adharma and, at yuga-transitions, taking embodiment to restore dharmic boundaries for the welfare of beings.
Vāyudeva speaks in a revelatory, doctrinal mode, proclaiming divine identity and cosmic function: he presents the Lord as the source and end of all beings, the enforcer of moral order, and the one who enters various births when ages change to re-establish dharma.