Shloka 15
Brahmā’s Instruction on Brahmacarya, Vānaprastha, and the Aliṅga Path
Ethics of Non-attachment
Devanagari script
दान्तो मैत्र: क्षमायुक्त: केशान् श्मश्रुच धारयन् । जुद्दन् स्वाध्यायशीलश्च सत्यधर्मपरायण:,इन्द्रियोंका संयम करे, सबके साथ मित्रताका बर्ताव करे, क्षमाशील बने और दाढ़ी-मूँछ तथा सिरके बालोंको धारण किये रहे। समयपर अग्निहोत्र और वेदोंका स्वाध्याय करे तथा सत्य-धर्मका पालन करे
Transliteration
dānto maitraḥ kṣamāyuktaḥ keśān śmaśrū ca dhārayan | juhvan svādhyāyaśīlaś ca satyadharmaparāyaṇaḥ ||
Translation
Vāyu sprach: „Er sei selbstbeherrscht und freundlich, mit Nachsicht begabt, und er trage Haar und Bart. Er halte die heiligen Feuer ordnungsgemäß aufrecht (indem er das Agnihotra vollzieht), sei dem vedischen Studium ergeben und bleibe standhaft in Wahrheit und Dharma.“
Word by Word
दान्तःself-controlled, restrained
दान्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootदान्त (√दम्)
FormMasculine, Nominative, Singular
मैत्रःfriendly, benevolent
मैत्रः:
Karta
TypeAdjective
Rootमैत्र
FormMasculine, Nominative, Singular
क्षमायुक्तःendowed with forgiveness
क्षमायुक्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्षमा + युक्त
FormMasculine, Nominative, Singular
केशान्hair (of the head)
केशान्:
Karma
TypeNoun
Rootकेश
FormMasculine, Accusative, Plural
श्मश्रुbeard/moustache (facial hair)
श्मश्रु:
Karma
TypeNoun
Rootश्मश्रु
FormNeuter, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
धारयन्bearing, keeping (wearing/letting grow)
धारयन्:
Karta
TypeVerb
Root√धृ
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
जुह्वन्offering (into fire), performing oblations
जुह्वन्:
Karta
TypeVerb
Root√हु
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
स्वाध्यायशीलःhabitually devoted to self-study (of the Veda)
स्वाध्यायशीलः:
Karta
TypeAdjective
Rootस्वाध्याय + शील
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सत्यधर्मपरायणःdevoted to truth and dharma
सत्यधर्मपरायणः:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्य + धर्म + परायण
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
वायुदेव उवाच
Characters & Entities
V
Vāyu (Vāyudeva)A
Agnihotra (sacred fire rite)V
Veda (svādhyāya)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes