Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

Sāttvika-vṛtta-kathana (Brahmā on the Conduct of Sattva) — Chapter 38

प्रकीर्तिता: सत्त्वगुणा विशेषतो यथाददुक्तं गुणवृत्तमेव च । नरस्तु यो वेद गुणानिमान्‌ सदा गुणान्‌ स भुड्धक्ते न गुणैः स युज्यते,यह सत्त्वगगुणका विशेषरूपसे वर्णन किया गया तथा सत्त्वगुणका कार्य भी बताया गया। जो मनुष्य इन गुणोंको जानता है, वह सदा गुणोंको भोगता है, किंतु उनसे बँधता नहीं

prakīrtitāḥ sattvaguṇā viśeṣato yathādaduktaṃ guṇavṛttam eva ca | naras tu yo veda guṇān imān sadā guṇān sa bhuṅkte na guṇaiḥ sa yujyate ||

Vāyu sprach: „Die Eigenschaften der Sattva-Guṇa sind in ihrer besonderen Gestalt ausführlich verkündet worden, und auch die Weise, wie die Guṇas wirken, ist dargelegt. Doch wer diese Guṇas wahrhaft erkennt, erfährt ihre Wirkungen fortwährend, ohne von ihnen gebunden zu werden; er genießt die Guṇas, ist ihnen aber nicht angejocht.“

प्रकीर्तिताःhave been proclaimed/described
प्रकीर्तिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्र-कीर्तित (कृदन्त; √कीर्त्)
FormMasculine, Nominative, Plural
सत्त्व-गुणाःthe sattva-guṇas (qualities of sattva)
सत्त्व-गुणाः:
Karta
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Nominative, Plural
विशेषतःin particular; specifically
विशेषतः:
TypeIndeclinable
Rootविशेषतः
यथाas; just as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
अदद्he gave / he stated (as given)
अदद्:
TypeVerb
Root√दा (अद्/अदात् रूप; ददौ/अदात्)
FormAorist (luṅ), 3, Singular
उक्तम्said; spoken
उक्तम्:
TypeAdjective
Rootउक्त (कृदन्त; √वच्)
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
गुण-वृत्तम्the function/operation of the guṇas
गुण-वृत्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृत्त
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
एवindeed; just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
and
:
TypeIndeclinable
Root
नरःa man
नरः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Singular
तुbut; however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
यःwho
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
वेदknows
वेद:
TypeVerb
Root√विद्
FormPerfect (liṭ) with present sense, 3, Singular
गुणान्the qualities (guṇas)
गुणान्:
Karma
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Accusative, Plural
इमान्these
इमान्:
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Accusative, Plural
सदाalways
सदा:
TypeIndeclinable
Rootसदा
गुणान्the guṇas
गुणान्:
Karma
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Accusative, Plural
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
भुङ्क्तेenjoys; experiences
भुङ्क्ते:
TypeVerb
Root√भुज्
FormPresent (laṭ), 3, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
गुणैःby/with the guṇas
गुणैः:
Karana
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Instrumental, Plural
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
युज्यतेis yoked/attached; is bound
युज्यते:
TypeVerb
Root√युज्
FormPresent (laṭ), 3, Singular, Ātmanepada (passive sense)

वायुदेव उवाच

वायुदेव (Vāyudeva)
सत्त्वगुण (sattva-guṇa)
गुण (guṇa)