Shloka 30
Bhāgīrathī-tīra-śauca, Kurukṣetra-gamana, and Śatayūpa-āśrama-dīkṣā (गङ्गातीरशौच–कुरुक्षेत्रगमन–शतयूपाश्रमदीक्षा)
पौराणमात्मन: सर्व विद्यावान् स विशाम्पते । योगधर्म महातेजा व्यासेन कथितं यथा,इसके विपरीत उन्होंने अपनेमें विशेष बल और अधिक गुणोंका अनुमान किया। प्रजानाथ! इसके बाद महातेजस्वी पाण्डुपुत्र विद्यावान् धर्मराज युधिष्ठिरने अपने समस्त पुरातन स्वरूपका स्मरण किया। (मैं और विदुरजी एक ही धर्मके अंशसे प्रकट हुए थे, इस बातका अनुभव किया)। इतना ही नहीं, उन महातेजस्वी नरेशने व्यासजीके बताये हुए योगधर्मका भी स्मरण कर लिया
paurāṇam ātmanaḥ sarva-vidyāvān sa viśāmpate | yoga-dharma-mahātejā vyāsena kathitaṃ yathā ||
Vaiśampāyana sprach: O Herr der Völker, jener weise und strahlende König erinnerte sich an sein ganzes uraltes Wesen und seine Identität. Und so, wie Vyāsa es gelehrt hatte, gedachte er auch der Disziplin des Yoga-Dharma — wodurch er die tiefere Quelle seiner Kraft und Eigenschaften erkannte und den gemeinsamen dharmischen Ursprung durchschaute, der ihn mit Vidura verband.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
True strength and excellence are grounded in dharma and inner discipline (yoga-dharma). By recalling what Vyāsa taught, the king’s insight shifts from self-estimation to self-knowledge—recognizing the deeper, dharmic source of identity and conduct.
Vaiśampāyana narrates that Yudhiṣṭhira, described as learned and radiant, recollects his ancient/inner nature and the yoga-dharma instruction given by Vyāsa, leading him to recognize a shared dharmic origin with Vidura.