Shloka 72
Puṣkara-Śapatha Itihāsa (Agastya–Indra Dispute at the Tīrthas) | पुष्कर-शपथ-आख्यानम्
बालादित्यवपु:प्रख्यै: पुष्करैरुपशोभिताम् । वैदूर्यवर्णसदृशै: पद्मपत्रैरथावृताम्,प्रातःकालीन सूर्यके समान अरुण रंगके कमलपुष्प उस सरोवरकी शोभा बढ़ा रहे थे तथा वैदूर्यमणिकी-सी कान्तिवाले कमलिनीके पत्ते उसमें चारों ओर छा रहे थे
bhīṣma uvāca | bālādityavapuḥprakhyaiḥ puṣkarair upaśobhitām | vaidūryavarṇasadṛśaiḥ padmapatrair athāvṛtām |
Bhishma sprach: Der See war geschmückt mit Lotosblüten, deren Leiber im Farbton der jungen Morgensonne schimmerten; und ringsum war er bedeckt von Lotosblättern, die wie vaidūrya (der Katzenaugensmaragd) glänzten. Das Bild ruft einen reinen, glückverheißenden Ort hervor—es deutet auf Ruhe, Klarheit und die sittliche Atmosphäre, in der Dharma zu bedenken ist.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse primarily sets an auspicious, serene atmosphere through luminous natural imagery. Such descriptions in the Anuśāsana Parva often frame ethical instruction: purity, clarity, and beauty in the environment mirror the inner clarity needed for understanding and practicing dharma.
Bhishma is describing a lake/pond scene: dawn-colored lotuses beautify it, and gem-like lotus-leaves spread over it. This functions as a vivid setting detail, preparing the listener for the moral and didactic discourse characteristic of this parva.