Shloka 21
अन्नदान-प्रशंसा (Praise of the Gift of Food) | Annadāna-Praśaṃsā
निवापदानसलिलस्तादृशेषु युधिष्ठिर । निवसन् पूजयंश्लैव तेष्वानृण्यं नियच्छति,युधिष्ठिर! पूर्वोक्त ब्राह्मणोंको पितरोंके लिये किये जानेवाले तर्पणकी भाँति दानरूपी जलसे तृप्त करके उन्हें निवास और आदर देते रहो। ऐसा करनेवाला पुरुष देवता आदिके ऋणसे मुक्त हो जाता है
nivāpadānasalilas tādṛśeṣu yudhiṣṭhira | nivasan pūjayaṁś caiva teṣv ānṛṇyaṁ niyacchati ||
Bhishma sprach: „O Yudhishthira, wer solchen Menschen das ‚Wasser‘ der Gaben spendet—wie eine Tarpaṇa-Libation—und sie bei sich wohnen lässt, während er sie ehrt, der erlangt Befreiung von der Schuldverhaftung. Darum halte die zuvor genannten Brahmanen zufrieden, wie man die Pitṛ durch Tarpaṇa zufriedenstellt, durch das Wasser der Wohltätigkeit; gewähre ihnen Unterkunft und ehrerbietige Achtung. So wird der Mensch von den Schulden gegenüber den Göttern und anderen frei.“
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Charity and respectful hospitality—especially toward worthy Brahmanas—functions like a sacred libation (tarpaṇa): it ‘satisfies’ them and helps the giver discharge moral and ritual obligations (ṛṇa), leading to ānṛṇya, freedom from debt to devas, ancestors, and other claimants of duty.
In Anushasana Parva, Bhishma continues instructing Yudhishthira on dharma. Here he urges Yudhishthira to support and honor the previously described Brahmanas by giving them residence and gifts, comparing such giving to the ancestral rite of tarpaṇa, and stating that this conduct frees one from obligations.