Shloka 16
Vipula’s Yogic Protection of the Guru’s Household (विपुलस्य योगरक्षा / Vipulasya Yogarakṣā)
Devanagari script
अनर्थित्वान्मनुष्याणां भयात् परिजनस्य च । मर्यादायाममर्यादा: स्त्रियस्तिष्ठन्ति भर्तृषु,स्त्रियोंमें स्वयं मर्यादाका कोई ध्यान नहीं रहता। जब उनको कोई चाहनेवाला पुरुष न मिले और परिजनोंका भय बना रहे तथा पति पास हों, तभी ये नारियाँ मर्यादाके भीतर रह पाती हैं
Translation
Aus der Ohnmacht der Menschen und aus Furcht vor den Angehörigen bleiben zügellose Frauen nur dann innerhalb der Grenzen des Anstands, wenn sie bei ihren Gatten sind.
Word by Word
अनर्थित्वात्from lack of a worthy man / from being without a protector
अनर्थित्वात्:
Apadana
TypeNoun
Rootअनर्थित्व (अनर्थिन् + त्व)
FormNeuter, Ablative, Singular
मनुष्याणाम्of men
मनुष्याणाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootमनुष्य
FormMasculine, Genitive, Plural
भयात्from fear
भयात्:
Apadana
TypeNoun
Rootभय
FormNeuter, Ablative, Singular
परिजनस्यof relatives / family members
परिजनस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootपरिजन
FormMasculine, Genitive, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
मर्यादायाम्within propriety / within bounds
मर्यादायाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमर्यादा
FormFeminine, Locative, Singular
अमर्यादाःunrestrained / immodest
अमर्यादाः:
Karta
TypeAdjective
Rootअमर्याद (अ- + मर्याद)
FormFeminine, Nominative, Plural
स्त्रियःwomen
स्त्रियः:
Karta
TypeNoun
Rootस्त्री
FormFeminine, Nominative, Plural
तिष्ठन्तिstand / remain
तिष्ठन्ति:
TypeVerb
Rootस्था (तिष्ठति)
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
भर्तृषुin/with (their) husbands
भर्तृषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभर्तृ
FormMasculine, Locative, Plural
Speaker
भीष्म उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes