Shloka 1
Bhīṣma’s Yogic Departure, Royal Cremation, and Gaṅgā’s Lament (भीष्मस्य योगयुक्त्या देहत्यागः, पितृमेधः, गङ्गाविलापः)
अफ--रू+ >> अष्टचत्वारिशंर्दाधिकशततमो< ध्याय: भगवान् श्रीकृष्णकी महिमाका वर्णन और भीष्मजीका युधिष्ठिरको राज्य करनेके लिये आदेश देना नारद उवाच अथ व्योम्नि महान् शब्द: सविद्युत्स्तनयित्नुमान् मेघैश्व गगनं नील॑ संरुद्धमभवद् घनै:,नारदजी कहते हैं--तदननन््तर आकाशमें बिजलीकी गड़गड़ाहट और मेघोंकी गम्भीर गर्जनाके साथ महान् शब्द होने लगा। मेघोंकी घनघोर घटासे घिरकर सारा आकाश नीला हो गया
Nārada uvāca: atha vyomni mahān śabdaḥ sa-vidyut-stanayitnumān; meghaiś ca gaganaṁ nīlaṁ saṁruddham abhavad ghanaiḥ.
Nārada sprach: Dann erhob sich am Himmel ein gewaltiger Laut, begleitet von Blitzen und dem tiefen Grollen der Gewitterwolken. Von dichten Wolkenmassen überzogen, wurde das ganze Firmament dunkelblau und verhüllt.
नारद उवाच
Educational Q&A
This verse itself is primarily atmospheric rather than doctrinal: it frames the forthcoming dharmic instruction by depicting a powerful cosmic setting. The implied lesson is that guidance on righteous rule and conduct is weighty—nature’s grandeur mirrors the seriousness of dharma and kingship.
Narada describes a sudden, intense change in the sky: thunder and lightning arise, and dense clouds cover the firmament, turning it dark-blue. This functions as a dramatic prelude to the next phase of discourse in which Krishna’s greatness is recalled and Bhishma’s counsel to Yudhishthira about ruling is foregrounded.