Shloka 42
मानसतीर्थ-शौचप्रशंसा | Praise of the ‘Mental Tīrtha’ and the Marks of Purity
Devanagari script
नीयते रुद्रकन्याभि: सो<न्तरिक्षं सनातनम् | अष्टादश सहस््राणि वर्षाणां कल्पमेव च
Transliteration
nīyate rudrakanyābhiḥ so 'ntarikṣaṃ sanātanam | aṣṭādaśa sahasrāṇi varṣāṇāṃ kalpam eva ca ||
Translation
Bhīṣma sprach: Von den Töchtern Rudras wird er in die ewige Mittelregion des Himmels getragen. Dort verweilt er achtzehntausend Jahre — ja, wie über eine ganze, einem Kalpa gleichende Spanne.
Word by Word
नीयतेis led / is taken
नीयते:
TypeVerb
Rootनी (धातु)
FormLat, Atmanepada, Karmani, Prathama, Eka
रुद्रकन्याभिःby the daughters of Rudra
रुद्रकन्याभिः:
Karana
TypeNoun
Rootरुद्रकन्या (प्रातिपदिक)
FormStri, Trtiya, Bahu
सःhe
सः:
Karta
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPum, Prathama, Eka
अन्तरिक्षम्the mid-air / sky
अन्तरिक्षम्:
Karma
TypeNoun
Rootअन्तरिक्ष (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka, Dvitiya, Eka
सनातनम्eternal
सनातनम्:
TypeAdjective
Rootसनातन (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka, Dvitiya, Eka
अष्टादशeighteen
अष्टादश:
TypeAdjective
Rootअष्टादश (संख्या-प्रातिपदिक)
Form—, —, —
सहस्राणिthousands
सहस्राणि:
Karta
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka, Prathama, Bahu
वर्षाणाम्of years
वर्षाणाम्:
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka, Sasthi, Bahu
कल्पम्a kalpa / aeon
कल्पम्:
Karma
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
FormPum, Dvitiya, Eka
एवindeed / just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhīṣmaR
RudraR
Rudra-kanyāḥ (daughters of Rudra)A
Antarikṣa (mid-air/atmospheric realm)K
Kalpa (cosmic period)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes