Shloka 4
कानीह भूतान्युपसेवसे त्वं संतिष्ठसे कानिव सेवसे त्वम् । तानि त्रिलोकेश्वरभूतकान्ते तत्त्वेन मे ब्रूहि महर्षिकन्ये,“महर्षि भृगुकी पुत्री तथा त्रिलोकीनाथ भगवान् नारायणकी प्रियतमे! देवि! तुम इस जगत्में किन प्राणियोंपर कृपा करके उनके यहाँ रहती हो? कहाँ निवास करती हो और किन-किनका सेवन करती हो? उन सबको मुझे यथार्थरूपसे बताओ”
bhīṣma uvāca |
kānīha bhūtāny upasevase tvaṃ saṃtiṣṭhase kān iva sevase tvam |
tāni trilokeśvara-bhūta-kānte tattvena me brūhi maharṣi-kanye ||
Bhīṣma sprach: „O Geliebte des Herrn der drei Welten, o Jungfrau, geboren aus einem großen Seher—sage mir wahrheitsgemäß: Welche Wesen in dieser Welt begünstigst du und welchen stehst du bei? Wo weilst du, und auf wen stützt du dich oder mit wem bist du verbunden? Verkünde mir dies alles der Wirklichkeit gemäß.“
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse models dharmic inquiry: one should seek truthful knowledge (tattvena) about where divine grace abides—i.e., which beings and qualities are worthy of association and service—so that conduct can be aligned with ethical and spiritual reality.
Bhishma addresses a revered female figure, praised as dear to the Lord of the three worlds, and asks her to disclose whom she favors/serves, where she dwells, and what she ‘partakes of’—a way of asking how divine presence operates among beings and what kinds of lives attract it.