Shloka 119
आदि पर्व, अध्याय 67 — गान्धर्वविवाह-समयः
Duḥṣanta–Śakuntalā: Gandharva Marriage and Succession Condition
नरनारायणाभ्यां तु स संग्रामो विना कृत: । चक्रव्यूहं समास्थाय योधयिष्यन्ति व: सुरा:,“देवताओ! एक दिन जब कि उस युद्धमें नर और नारायण (अर्जुन और श्रीकृष्ण) उपस्थित न रहेंगे, उस समय शत्रुपक्षके लोग चक्रव्यूहकी रचना करके आप-लोगोंके साथ युद्ध करेंगे। उस युद्धमें मेरा यह पुत्र समस्त शत्रु-सैनिकोंको युद्धसे मार भगायेगा और बालक होनेपर भी उस अभेद्य व्यूहमें घुसकर निर्भय विचरण करेगा
naranārāyaṇābhyāṃ tu sa saṃgrāmo vinā kṛtaḥ | cakravyūhaṃ samāsthāya yodhayiṣyanti vaḥ surāḥ ||
Vaiśaṃpāyana sprach: „Jene Schlacht wird selbst in Abwesenheit von Nara und Nārāyaṇa geschlagen werden. Die Feinde werden die Kreisformation (cakravyūha) errichten, und die Götter werden gegen euch kämpfen.“ Die Aussage betont eine Kriegsethik der Bereitschaft: Auch wenn die größten Beschützer nicht zugegen sind, kann der Konflikt dennoch aufbrechen, und dann werden Strategie und unbeugsamer Mut zur Prüfung des Entschlusses.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even when extraordinary protectors are absent, one must not rely on personalities alone; dharmic steadiness requires preparedness, disciplined strategy, and courage to face adversity that can arise inevitably.
Vaiśaṃpāyana reports a prediction/announcement about a forthcoming battle: in a time when Nara and Nārāyaṇa are not present, the opposing side will employ the cakravyūha formation, and the gods will engage in combat against the addressed group.