Shloka 116
Duḥṣantasya Vana-praveśaḥ
King Duḥṣanta’s Entry into the Forest Hunt
धर्माद् युधिष्ठिरो जज्ञे मारुताच्च वृकोदर: । इन्द्रादू धनंजय: श्रीमान् सर्वशस्त्रभृतां वर:,युधिष्ठिर धर्मसे, भीमसेन वायुदेवतासे, सम्पूर्ण शस्त्रधारियोंमें श्रेष्ठ श्रीमान् अर्जुन इन्द्रदेवसे तथा सुन्दर रूपवाले नकुल और सहदेव अभश्विनीकुमारोंसे उत्पन्न हुए थे। वे जुड़वें पैदा हुए थे। नकुल और सहदेव सदा गुरुजनोंकी सेवामें तत्पर रहते थे
dharmād yudhiṣṭhiro jajñe mārutāc ca vṛkodaraḥ | indrād dhanañjayaḥ śrīmān sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ ||
Der Fischer sagte: „Aus Dharma wurde Yudhiṣṭhira geboren; aus Māruta (dem Windgott) Vṛkodara (Bhīma); und aus Indra der ruhmreiche Dhanañjaya (Arjuna), der Erste unter allen Waffenträgern.“ In dieser Darstellung erscheinen die Ursprünge der Pāṇḍavas als göttliche Gaben: Yudhiṣṭhira verkörpert Rechtschaffenheit, Bhīma die Kraft des Lebenswindes und der Stärke, und Arjuna die königliche Macht und kriegerische Vollendung, die man Indra zuschreibt—und so werden ihre ethischen und heroischen Fähigkeiten im kosmischen Gefüge verankert.
दाश उवाच
Educational Q&A
The verse links each hero’s defining virtue to a divine source: Yudhiṣṭhira’s commitment to righteousness is grounded in Dharma, Bhīma’s power in the Wind-god, and Arjuna’s martial supremacy in Indra. It frames ethical authority and heroic capability as expressions of cosmic order rather than mere human accident.
A fisherman (dāśa) is recounting the births of the Pāṇḍava brothers, identifying their divine fathers and highlighting Arjuna’s preeminence among weapon-bearers. The passage functions as a genealogical and character-defining statement within the Adi Parva narrative.