Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

Āstīka-janma: Vāsuki’s Consolation and the Birth/Naming of Āstīka (अस्तीकोत्पत्तिः)

नृपं शिशुं तस्य सुतं प्रचक्रिरे समेत्य सर्वे पुरवासिनो जना: । नृपं यमाहुस्तममित्रघातिनं कुरुप्रवीरं जनमेजयं जना:,तक्षककी विषानि्निद्वारा राजा परीक्षित्‌के दग्ध हो जानेपर उनकी समस्त पारलौकिक क्रियाएँ करके पवित्र ब्राह्मण राजपुरोहित, उन महाराजके मन्त्री तथा समस्त पुरवासी मनुष्योंने मिलकर उन्हींके पुत्रको, जिसकी अवस्था अभी बहुत छोटी थी, राजा बना दिया। कुरुकुलका वह श्रेष्ठ वीर अपने शत्रुओंका विनाश करनेवाला था। लोग उसे राजा जनमेजय कहते थे

nṛpaṁ śiśuṁ tasya sutaṁ pracakrire sametya sarve puravāsino janāḥ | nṛpaṁ yam āhus tam amitraghātinaṁ kurupravīraṁ janamejayaṁ janāḥ ||

Nachdem der König umgekommen war, versammelten sich alle Bürger der Stadt und setzten seinen Sohn—noch ein Kind—als König ein. Dieser Fürst aus dem Geschlecht der Kuru, berühmt als Bezwinger der Feinde, war im Volk als König Janamejaya bekannt.

नृपम्king
नृपम्:
Karma
TypeNoun
Rootनृप
FormMasculine, Accusative, Singular
शिशुम्child, infant
शिशुम्:
Karma
TypeNoun
Rootशिशु
FormMasculine, Accusative, Singular
तस्यof him/that
तस्य:
Sambandha
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
सुतम्son
सुतम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Accusative, Singular
प्रचक्रिरेthey made/appointed
प्रचक्रिरे:
TypeVerb
Rootकृ
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural, Parasmaipada
समेत्यhaving assembled/come together
समेत्य:
TypeVerb
Rootसम्-इ
FormAbsolutive (Gerund), Parasmaipada
सर्वेall
सर्वे:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
पुरवासिनःcity-dwellers, townsmen
पुरवासिनः:
Karta
TypeNoun
Rootपुरवासिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
जनाःpeople
जनाः:
Karta
TypeNoun
Rootजन
FormMasculine, Nominative, Plural
नृपम्king
नृपम्:
Karma
TypeNoun
Rootनृप
FormMasculine, Accusative, Singular
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Accusative, Singular
आहुःthey call/say
आहुः:
TypeVerb
Rootअह्
FormPresent (Laṭ), Third, Plural, Parasmaipada
तम्him/that one
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
अमित्रघातिनम्slayer of enemies
अमित्रघातिनम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअमित्रघातिन्
FormMasculine, Accusative, Singular
कुरुप्रवीरम्foremost hero of the Kurus
कुरुप्रवीरम्:
Karma
TypeNoun
Rootकुरुप्रवीर
FormMasculine, Accusative, Singular
जनमेजयम्Janamejaya
जनमेजयम्:
Karma
TypeProperNoun
Rootजनमेजय
FormMasculine, Accusative, Singular
जनाःpeople
जनाः:
Karta
TypeNoun
Rootजन
FormMasculine, Nominative, Plural

तक्षक उवाच

J
Janamejaya
K
Kuru dynasty
C
citizens of the city (puravāsinaḥ)