Shloka 3
कद्रू-इन्द्र-स्तुतिः तथा नागानां तापनिवृत्तिः
Kadrū’s Hymn to Indra and the Nāgas’ Distress
Devanagari script
ददृशाते<थ ते तत्र समुद्र निधिमम्भसाम् । महान्तमुदकागाध॑ क्षो भ्यमाणं महास्वनम्,कुछ दूर जानेपर उन्होंने मार्गमें जलनिधि समुद्रको देखा, जो महान् होनेके साथ ही अगाध जलसे भरा था। मगर आदि जल-जन्तु उसे विक्षुब्ध कर रहे थे और उससे बड़े जोरकी गर्जना हो रही थी
Translation
Nachdem sie ein Stück weitergegangen waren, erblickten sie unterwegs den Ozean, den Hort der Wasser: gewaltig, von unergründlicher Tiefe, angefüllt mit Fluten. Urzeitliche Wasserwesen wühlten ihn auf, und aus ihm erhob sich ein mächtiges Brausen.
Word by Word
ददृशातेthey two saw
ददृशाते:
TypeVerb
Rootदृश्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Dual, Parasmaipada
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
तेthose two (they)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Dual
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
समुद्रनिधिम्the ocean-treasure (the sea)
समुद्रनिधिम्:
Karma
TypeNoun
Rootसमुद्रनिधि
FormMasculine, Accusative, Singular
अम्भसाम्of waters
अम्भसाम्:
TypeNoun
Rootअम्भस्
FormNeuter, Genitive, Plural
महान्तम्great, huge
महान्तम्:
TypeAdjective
Rootमहत्
FormMasculine, Accusative, Singular
उदकागाधम्deep with water / having unfathomable water
उदकागाधम्:
TypeAdjective
Rootउदकागाध
FormMasculine, Accusative, Singular
क्षोभ्यमाणम्being agitated, being churned
क्षोभ्यमाणम्:
TypeAdjective
Rootक्षुभ्
Formशानच् (present passive participle), Masculine, Accusative, Singular
महास्वनम्loud-roaring, having great sound
महास्वनम्:
TypeAdjective
Rootमहास्वन
FormMasculine, Accusative, Singular
Speaker
शौनक उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes