Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

बकवधोत्तर-प्रशमनम् | Post-slaying Stabilization after Baka’s Death

क्रूरो मानुषमांसादो महावीर्यपराक्रम: । प्रावड्जलधरश्याम: पिज्ञाक्षो दारुणाकृति:,वह बड़ा क्रूर और मनुष्यमांस खानेवाला था। उसका बल और पराक्रम महान्‌ था। वह वर्षाकालके मेघकी भाँति काला था। उसकी आँखें भूरे रंगकी थीं और आकृतिसे क्रूरता टपक रही थी

vaiśampāyana uvāca | krūro mānuṣamāṃsādo mahāvīryaparākramaḥ | prāvaḍjaladharaśyāmaḥ piṅgākṣo dāruṇākṛtiḥ |

Vaiśampāyana sprach: Er war wild und grausam, ein Menschenfleischfresser, begabt mit ungeheurer Kraft und furchterregender Tapferkeit. Dunkel wie eine Monsunwolke, mit gelblich-braunen Augen und schrecklicher Gestalt, schien er die Adharma selbst zu verkörpern—eine Bedrohung der moralischen Ordnung.

क्रूरःcruel
क्रूरः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्रूर
FormMasculine, Nominative, Singular
मानुषमांसादःeater of human flesh
मानुषमांसादः:
Karta
TypeNoun
Rootमानुषमांसाद
FormMasculine, Nominative, Singular
महावीर्यपराक्रमःof great strength and valor
महावीर्यपराक्रमः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहावीर्यपराक्रम
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रावृड्जलधरश्यामःdark like a rainy-season cloud
प्रावृड्जलधरश्यामः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रावृड्जलधरश्याम
FormMasculine, Nominative, Singular
पिङ्गाक्षःhaving tawny/brown eyes
पिङ्गाक्षः:
Karta
TypeAdjective
Rootपिङ्गाक्ष
FormMasculine, Nominative, Singular
दारुणाकृतिःof dreadful appearance
दारुणाकृतिः:
Karta
TypeAdjective
Rootदारुणाकृति
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
A
an unnamed cruel cannibal (rākṣasa-like figure)

Educational Q&A

The verse uses stark physical and moral imagery to mark cannibalistic cruelty as a sign of adharma. By portraying such a being as terrifying and morally inverted, the narrative reinforces the ethical boundary that human life is inviolable and that predatory violence is a threat to social and cosmic order.

Vaiśampāyana is describing a fearsome being—cruel, cannibalistic, immensely powerful, dark like a monsoon cloud, with tawny eyes and a dreadful form—setting the tone for an encounter with a dangerous, unrighteous figure.