Shloka 63
Vāraṇāvata-prasaṃsā and the Pāṇḍavas’ Departure (वरणावत-प्रशंसा तथा पाण्डव-प्रयाणम्)
अब्रुवं पुरुषव्यात्र सखायं विद्धि मामिति । उपस्थितस्तु द्रुपदं सखिवच्चास्मि संगत:,उस समय मुझे द्रुपदकी मैत्री और उनकी कही हुई पूर्वोक्त बातोंका बारंबार स्मरण हो आता था। तदनन्तर अपने पहलेके सखा द्रुपदके पास पहुँचकर मैंने कहा--“नरश्रेष्ठ! मुझ अपने मित्रको पहचानो तो सही।' प्रभो! मैं ट्रपदके पास पहुँचनेपर उनसे मित्रकी ही भाँति मिला
abruvaṃ puruṣavyātra sakhāyaṃ viddhi mām iti | upasthitas tu drupadaṃ sakhivac cāsmi saṃgataḥ ||
Vaiśampāyana sprach: „Ich sagte: ‚O Tiger unter den Menschen, erkenne mich als deinen Freund.‘ Dann, als ich vor Drupada stand, trat ich zu ihm und begegnete ihm wie ein Freund.“ Der Vers hebt die moralische Spannung zwischen erinnerter Freundschaft und der Wirklichkeit von Rang und veränderten Umständen hervor.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the dharmic strain between personal bonds (friendship remembered and claimed) and the social-political realities that can erode reciprocity; it invites reflection on whether friendship should remain steadfast despite changes in power and position.
The narrator reports a speaker approaching King Drupada and addressing him directly: “Recognize me as your friend.” He then meets Drupada in a friendly manner, setting up the larger episode about an earlier friendship being tested when one party has become a king.