Shloka 23
ललितोपाख्याने मन्त्रतारतम्यकथनम्
Hierarchy of Mantras in the Lalitopākhyāna
Devanagari script
अश्वत्थपत्राकारेण पात्रेण सकुशाक्षतम् / सपुष्पचन्दनं चार्ध्यं मार्तण्डाय समुत्क्षिपेत्
Transliteration
aśvatthapatrākāreṇa pātreṇa sakuśākṣatam / sapuṣpacandanaṃ cārdhyaṃ mārtaṇḍāya samutkṣipet
Translation
Mit einem Gefäß in Form eines Aśvattha-Blattes, versehen mit Kuśa und Akṣata, mit Blumen und Sandel, soll er das Arghya emporheben und Mārtaṇḍa, dem Sonnengott, darbringen.
Word by Word
aśvattha-patra-ākāreṇawith (a vessel) shaped like an aśvattha leaf
aśvattha-patra-ākāreṇa:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootaśvattha (प्रातिपदिक) + patra (प्रातिपदिक) + ākāra (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष ('with a vessel in the form of an aśvattha-leaf'); पुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd/instrumental), एकवचन
pātreṇawith a vessel
pātreṇa:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootpātra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
sa-kuśa-akṣatamtogether with kuśa grass and unbroken rice
sa-kuśa-akṣatam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsa (प्रातिपदिक) + kuśa (प्रातिपदिक) + akṣata (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (सह-भाव: 'with kuśa and akṣata'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (of arghya)
sa-puṣpa-candanamwith flowers and sandalwood
sa-puṣpa-candanam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsa (प्रातिपदिक) + puṣpa (प्रातिपदिक) + candana (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (सह-भाव: 'with flowers and sandal'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of arghya)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/अन्वय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
arghyamarghya offering (water oblation)
arghyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootarghya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/accusative), एकवचन
mārtaṇḍāyato Mārtaṇḍa (the Sun)
mārtaṇḍāya:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootmārtaṇḍa (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, चतुर्थी (4th/dative), एकवचन
samutkṣipetshould offer/raise up (as offering)
samutkṣipet:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootsam+ud+kṣip (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद