Shloka 41
दिक्पालादि-शिवलोकान्तर-कथनम्
Account of the Dikpālas and Intervening Realms toward Śiva’s Worlds
Devanagari script
अहङ्कारस्य शालस्यान्तरे मारुतयोजने / सूर्यबिंबमहाशालश्चतुर्योजन मुच्छ्रितः
Transliteration
ahaṅkārasya śālasyāntare mārutayojane / sūryabiṃbamahāśālaścaturyojana mucchritaḥ
Translation
Im Innern der Halle des Ahaṅkāra, in einem Abstand von einer Yojana nach dem Maß des Windes, ragt eine große Säule wie die Sonnenscheibe empor, vier Yojanas hoch.
Word by Word
अहङ्कारस्यof ego (ahaṅkāra)
अहङ्कारस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootअहङ्कार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; समासः अहम्+कार (तत्पुरुष)
शालस्यof the hall/palace (śālā)
शालस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootशाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
अन्तरेinside, in the interior
अन्तरे:
अधिकरण (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; स्थानवाचक
मारुत-योजनेin a wind-measure yojana (a yojana of air)
मारुत-योजने:
अधिकरण (Locative of measure/extent)
TypeNoun
Rootमारुत (प्रातिपदिक) + योजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; समासः मारुतस्य योजनम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
सूर्य-बिंब-महा-शालःthe great hall of the sun-disc
सूर्य-बिंब-महा-शालः:
कर्ता (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक) + बिंब (प्रातिपदिक) + महा (उपसर्गवत्/प्रातिपदिक) + शाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (सूर्यस्य बिंबम् इव/सम्बद्धं महाशालः)
चतुर्-योजनम्four yojanas (in extent)
चतुर्-योजनम्:
कर्म (कर्म/Object of extent)
TypeAdjective
Rootचतुर् (संख्या-प्रातिपदिक) + योजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; द्विगु-समासः (चत्वारि योजनानि) परिमाणवाचक
उच्छ्रितःraised, lofty
उच्छ्रितः:
कर्तृसम्बन्धी विशेषण (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootउद्-श्रि (धातु) → उच्छ्रित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम् (सूर्यबिंबमहाशालस्य)