Shloka 36
Bhaṇḍāsuraprādurbhāva
Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura
Devanagari script
प्रणम्य मुनिशार्दूलं ज्वलन्तमिव पावकम् / कृताञ्जलिपुटो भूत्वा देवेशो वाक्यमब्रवीत्
Transliteration
praṇamya muniśārdūlaṃ jvalantamiva pāvakam / kṛtāñjalipuṭo bhūtvā deveśo vākyamabravīt
Translation
Nachdem er dem „Tiger unter den Weisen“, der wie Feuer loderte, seine Ehrerbietung erwiesen hatte, sprach der Herr der Götter mit gefalteten Händen diese Worte.
Word by Word
praṇamyahaving bowed
praṇamya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootpra-√nam (नम्) (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund)
muni-śārdūlamthe tiger among sages
muni-śārdūlam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक) + śārdūla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः ‘मुनीनां शार्दूलः’ (best of sages)
jvalantamblazing
jvalantam:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Root√jval (ज्वल्) (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; muniśārdūlam इति विशेषणम्
ivalike
iva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
Formउपमानवाचक-अव्यय (particle of comparison)
pāvakamfire
pāvakam:
Upamāna (उपमान)
TypeNoun
Rootpāvaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; उपमान (standard of comparison)
kṛta-añjali-puṭaḥwith joined palms
kṛta-añjali-puṭaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkṛta (कृदन्त) + añjali (प्रातिपदिक) + puṭa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः ‘कृतः अञ्जलि-पुटः यस्य’ (hands joined in reverence)
bhūtvāhaving become
bhūtvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√bhū (भू) (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund)
deveśaḥthe lord of the gods (Indra)
deveśaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva + īśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः ‘देवानाम् ईशः’
vākyamwords, a statement
vākyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
abravītsaid
abravīt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√brū (ब्रू) (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद