Previous Verse
Next Verse

Shloka 29

अधोलोकवर्णनम् (Adholoka-varṇana) — Description of the Lower Worlds and Cosmographic Measures

ज्योतिर्गुणप्रचारस्य प्रमाणपरिसिद्धये / मेरोः प्राच्यां दिशि तथा मानसस्यैव मूर्द्धनि

jyotirguṇapracārasya pramāṇaparisiddhaye / meroḥ prācyāṃ diśi tathā mānasasyaiva mūrddhani

Zur sicheren Bestätigung des Maßes der Ausbreitung der Eigenschaften des Lichts — in der östlichen Richtung des Meru und ebenso auf dem Gipfel des Mānasa (befindet es sich).

ज्योतिःlight, radiance
ज्योतिः:
कर्ता/विषय (topic/subject)
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
गुणप्रचारस्यof the diffusion/propagation of qualities
गुणप्रचारस्य:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootगुण-प्रचार (प्रातिपदिक; गुण + प्रचार)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (गुणानां प्रचारः)
प्रमाणपरिसिद्धयेfor the establishment/verification by proof
प्रमाणपरिसिद्धये:
सम्प्रदान (purpose/dative)
TypeNoun
Rootप्रमाण-परिसिद्धि (प्रातिपदिक; प्रमाण + परिसिद्धि)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/चतुर्थी), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (प्रमाणस्य परिसिद्धिः)
मेरोःof Meru
मेरोः:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootमेरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
प्राच्याम्in the eastern (direction)
प्राच्याम्:
अधिकरण (location)
TypeNoun
Rootप्राची (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/सप्तमी), एकवचन
दिशिin the direction
दिशि:
अधिकरण (location)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
तथाlikewise
तथा:
सम्बन्ध (connector)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/तुल्यत्व (adverb: likewise/also)
मानसस्यof Mānas(a) (lake/region)
मानसस्य:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootमानस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
एवindeed/just
एव:
सम्बन्ध (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (particle: indeed/only)
मूर्धनिon the summit/head
मूर्धनि:
अधिकरण (location: on/at the top)
TypeNoun
Rootमूर्धन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन