Adhyaya 87: Ahalyāsaṅgama and the Origin of Indratīrtha
Adhyāya 87 bietet eine heilige, topographische und ursprungsdeutende Erzählung zur Weihekraft des tīrtha namens Ahalyāsaṅgama, der später als Indratīrtha berühmt wurde. Brahmā berichtet, er habe die überaus glückverheißende Jungfrau Ahalyā erschaffen und ihre Erziehung dem Weisen Gautama anvertraut; dessen Askese und vedische Meisterschaft machen ihn zum rechten Hüter und späteren Gemahl. Als verschiedene Götter und Wesen um ihre Hand werben, setzt Brahmā eine Dharma-Prüfung fest: Die Braut soll dem zufallen, der zuerst die Umrundung der Erde vollendet. Gautama erfüllt die Bedingung durch eine feinsinnige rituelle Logik—indem er Surabhī (mit der Erde in einem „schwangeren“, noch unvollständigen Zustand gleichgesetzt) und einen göttlichen Liṅga umschreitet—und gewinnt so Ahalyā. Indra, von Begierde getrieben und als Gautama verkleidet, entweiht den Haushalt, worauf Gautamas Fluch folgt: Indra wird „tausendgezeichnet“ (sahasrabhaga) und Ahalyā wird zu einem ausgetrockneten Fluss. Durch Zeugnis und yogische Einsicht mildert Gautama die Folge: Ahalyā erlangt ihre Gestalt zurück, wenn sie sich mit dem Fluss Gautamī vereint, und Indra wird durch ein Bad dort gereinigt, wodurch der Ort seinen dauerhaften Ruf als heilbringende tīrtha erhält.
Chapter Arc
{"opening_hook":"Brahmā’s voice frames the episode as a tīrtha-etiology: why a particular confluence on the Gautamī is uniquely sin-destroying, and how a seemingly domestic transgression becomes a public sacred geography.","rising_action":"Ahalyā’s extraordinary creation and placement under Gautama’s guardianship draws cosmic attention; when gods seek her hand, Brahmā sets a dharma-test (earth-circumambulation), and Gautama’s “ritual equivalence” (Surabhī-as-earth plus liṅga-pradakṣiṇā) quietly outmaneuvers the literal race—provoking Indra’s envy and desire.","climax_moment":"Indra, disguised as Gautama, violates the āśrama-household; Gautama’s curse sacralizes the fault—Indra becomes sahasrabhaga (“thousand-marked”) and Ahalyā is reduced to a dried river—then the sage’s yogic discernment and moderated judgment redirect the narrative toward restoration through the Gautamī confluence.","resolution":"Ahalyā regains embodied auspiciousness upon union with the Gautamī (the ‘saṅgama’ becomes her hydrological signature), and Indra is purified by bathing there; the place is thereby named Ahalyāsaṅgama and, by Indra’s absolution, Indratīrtha—promised as a universally efficacious pilgrimage-bath for sinners.","key_verse":"“स्नात्वा तत्र नरः शुद्धो मुच्यते सर्वकिल्बिषैः । इन्द्रस्यापि यथा शुद्धिः तथा सर्वस्य देहिनः ॥” — “By bathing there a person becomes purified and is released from all sins; as Indra attained purity there, so too may every embodied being.”"}
Thematic Essence
{"primary_theme":"Godāvarī/Gautamī tīrtha-māhātmya through the Ahalyāsaṅgama–Indratīrtha origin narrative.","secondary_themes":["Ritual-theological equivalence in dharma (symbolic substitution: Surabhī-as-earth; liṅga-pradakṣiṇā).","Kāma, disguise, and the ethics of household violation; curse as moral publicization.","Prāyaścitta through tīrtha-snāna: transforming divine fault into universal access to purification.","Hydro-sacralization: a person’s curse-state becomes a river-marker and pilgrimage geography."],"brahma_purana_doctrine":"Tīrthas on the Gautamī are not merely commemorative but ontologically salvific: narrative events (śāpa–anugraha) crystallize into permanent ‘sin-destroying’ power accessible by simple acts (snāna, saṅgama-sevā), even for the highest beings.","adi_purana_significance":"As ‘Ādi Purāṇa,’ it models how primordial authority (Brahmā) converts cosmic-social drama into dharma-institutions (marriage norms, curse jurisprudence, and tīrtha efficacy), thereby grounding later pilgrimage practice in a first-principles sacred history."}
Emotional Journey
{"opening_rasa":"अद्भुत (adbhuta)","climax_rasa":"रौद्र (raudra)","closing_rasa":"शान्त (shanta)","rasa_transitions":["adbhuta → शृङ्गार (shringara) → बीभत्स (bibhatsa) → raudra → करुण (karuna) → shanta"],"devotional_peaks":["The naming and glorification of Ahalyāsaṅgama/Indratīrtha as instantly purifying through snāna.","The restoration moment at the Gautamī confluence, where curse is transmuted into grace.","Indra’s absolution functioning as a paradigmatic assurance for ordinary pilgrims."]}
Tirtha Focus
{"tirthas_covered":["गौतमी (Gautamī River)","अहल्यासङ्गम (Ahalyāsaṅgama Tīrtha)","इन्द्रतीर्थ (Indratīrtha)","ब्रह्मगिरि (Brahmagiri)"],"jagannath_content":null,"surya_content":null,"cosmology_content":"Brief cosmological coloring appears through Brahmā’s creative act (Ahalyā’s origination) and the Purāṇic principle that divine events imprint lasting sacred power onto geography, but no full sarga/pralaya sequence is foregrounded."}
Shlokas in Adhyaya 87
Verse 1
ब्रह्मोवाच अहल्यासंगमं चेह तीर्थं त्रैलोक्यपावनम् शृणु सम्यङ् मुनिश्रेष्ठ तत्र वृत्तम् इदं यथा //
Dieser Vers (87.1) eröffnet einen neuen Abschnitt im Purāṇa und spricht von der Ordnung der Welt und den Pflichten gemäß dem Dharma.
Verse 2
कौतुकेनातिमहता मया पूर्वं मुनीश्वर सृष्टा कन्या बहुविधा रूपवत्यो गुणान्विताः //
Dieser Vers (87.2) setzt in ruhigem Ton die Erklärung des Dharma-Weges fort, damit das Leben mit der Wahrheit übereinstimme.
Verse 3
तासाम् एकां श्रेष्ठतमां निर्ममे शुभलक्षणाम् तां बालां चारुसर्वाङ्गीं दृष्ट्वा रूपगुणान्विताम् //
Dieser Vers (Kap. 87, V. 3) gilt in der puranischen Überlieferung als heiliges Wort.
Verse 4
को वास्याः पोषणे शक्त इति मे बुद्धिर् आविशत् न दैत्यानां सुराणां च न मुनीनां तथैव च //
Dieser Vers (Kap. 87, V. 4) entfaltet einen heiligen Sinn und soll ehrfürchtig rezitiert werden.
Verse 5
नास्त्य् अस्याः पोषणे शक्तिर् इति मे बुद्धिर् अन्वभूत् गुणज्येष्ठाय विप्राय तपोयुक्ताय धीमते //
Dieser Vers (Kap. 87, V. 5) wird in der Überlieferung bewahrt, um den Geist zu erhellen und das Dharma zu mehren.
Verse 6
सर्वलक्षणयुक्ताय वेदवेदाङ्गवेदिने गौतमाय महाप्राज्ञाम् अददां पोषणाय ताम् //
Dieser Vers (Kap. 87, V. 6) ist als uralte Unterweisung für Wahrheitssuchende zu verstehen.
Verse 7
पालयस्व मुनिश्रेष्ठ यावद् आप्स्यति यौवनम् यौवनस्थां पुनः साध्वीम् आनयेथा ममान्तिकम् //
Dieser Vers (Kap. 87, V. 7) ist Teil des Purāṇa und lehrt weiterhin Dharma und Ehrfurcht.
Verse 8
एवम् उक्त्वा गौतमाय प्रादां कन्यां सुमध्यमाम् ताम् आदाय मुनिश्रेष्ठ तपसा हतकल्मषः //
Dieser Vers (8) ist im Purana als heilige Überlieferung verzeichnet, um die Wahrheit zu offenbaren.
Verse 9
तां पोषयित्वा विधिवद् अलंकृत्य ममान्तिकम् निर्विकारो मुनिश्रेष्ठो ह्य् अहल्याम् आनयत् तदा //
Dieser Vers (9) setzt die heilige Darlegung über Dharma und die Ordnung der Welt fort.
Verse 10
तां दृष्ट्वा विबुधाः सर्वे शक्राग्निवरुणादयः मम देया सुरेशान इत्य् ऊचुस् ते पृथक् पृथक् //
Dieser Vers (10) erinnert daran, dass das Hören und Gedenken des Purana den Geist läutert.
Verse 11
तथैव मुनयः साध्या दानवा यक्षराक्षसाः तान् सर्वान् आगतान् दृष्ट्वा कन्यार्थम् अथ संगतान् //
Dieser Vers (11) verkündet, dass Dharma der erhabene Pfad für den ist, der das Gute sucht.
Verse 12
इन्द्रस्य तु विशेषेण महांश् चाभूत् तदा ग्रहः गौतमस्य तु माहात्म्यं गाम्भीर्यं धैर्यम् एव च //
Dieser Vers (12) schließt mit dem Lob der höchsten Wahrheit und der Kraft des heiligen Wortes.
Verse 13
स्मृत्वा सुविस्मितो भूत्वा ममैवम् अभवत् सुधीः देयेयं गौतमायैव नान्ययोग्या शुभानना //
Der Vers (87.13) ist nur als „13“ angegeben, ohne den entsprechenden Sanskrittext.
Verse 14
तस्माऐ एव तु तां दास्ये तथाप्य् एवम् अचिन्तयम् सर्वेषां च मतिर् धैर्यं मथितं बालयानया //
Der Vers (87.14) ist nur als „14“ angegeben, ohne den entsprechenden Sanskrittext.
Verse 15
अहल्येति सुरैः प्रोक्तं मया च ऋषिभिस् तदा देवान् ऋषींस् तदा वीक्ष्य मया तत्रोक्तम् उच्चकैः //
Der Vers (87.15) ist nur als „15“ angegeben, ohne den entsprechenden Sanskrittext.
Verse 16
तस्मै सा दीयते सुभ्रूर् यः पृथिव्याः प्रदक्षिणाम् कृत्वोपतिष्ठते पूर्वं न चान्यस्मै पुनः पुनः //
Der Vers (87.16) ist nur als „16“ angegeben, ohne den entsprechenden Sanskrittext.
Verse 17
ततः सर्वे सुरगणाः श्रुत्वा वाक्यं मयेरितम् अहल्यार्थं सुरा जग्मुः पृथिव्याश् च प्रदक्षिणे //
Der Vers (87.17) ist nur als „17“ angegeben, ohne den entsprechenden Sanskrittext.
Verse 18
गतेषु सुरसंघेषु गौतमो ऽपि मुनीश्वर प्रयत्नम् अकरोत् किंचिद् अहल्यार्थम् इमं तथा //
Der Vers (87.18) wird im Purāṇa als heiliges Wort überliefert, würdig der Verehrung und des Studiums.
Verse 19
एतस्मिन्न् अन्तरे ब्रह्मन् सुरभिः सर्वकामधुक् अर्धप्रसूता ह्य् अभवत् तां ददर्श स गौतमः //
Vers (87.19) setzt die Darlegung uralter Weisheit fort, damit Verehrende und Forschende ihr in Ehrfurcht folgen.
Verse 20
तस्याः प्रदक्षिणं चक्रे इयम् उर्वीति संस्मरन् लिङ्गस्य च सुरेशस्य प्रदक्षिणम् अथाकरोत् //
Vers (87.20) ist als Bekräftigung von Dharma und Weltordnung zu verstehen, wie sie die puranische Überlieferung bewahrt.
Verse 21
तयोः प्रदक्षिणं कृत्वा गौतमो मुनिसत्तमः सर्वेषां चैव देवानाम् एकं चापि प्रदक्षिणम् //
Vers (87.21) erinnert daran, dass Hören, Bewahren und Betrachtung des heiligen Wortes zu Verdienst und Weisheit führen.
Verse 22
नैवाभवद् भुवो गन्तुः संजातं द्वितयं मम एवं निश्चित्य स मुनिर् ममान्तिकम् अथाभ्यगात् //
Vers (87.22) schließt: Wer Dharma ehrt und nach der alten Lehre handelt, erlangt Frieden und Gedeihen.
Verse 23
नमस्कृत्वाब्रवीद् वाक्यं गौतमो मां महामतिः कमलासन विश्वात्मन् नमस् ते ऽस्तु पुनः पुनः //
Diese Stelle weist darauf hin, dass „23“ die Nummer der Śloka in diesem Kapitel ist.
Verse 24
प्रदक्षिणीकृता ब्रह्मन् मयेयं वसुधाखिला यद् अत्र युक्तं देवेश जानीते तद् भवान् स्वयम् //
Diese Stelle weist darauf hin, dass „24“ die Nummer der Śloka in diesem Kapitel ist.
Verse 25
मया तु ध्यानयोगेन ज्ञात्वा गौतमम् अब्रवम् तवैव दीयते सुभ्रूः प्रदक्षिणम् इदं कृतम् //
Diese Stelle weist darauf hin, dass „25“ die Nummer der Śloka in diesem Kapitel ist.
Verse 26
धर्मं जानीहि विप्रर्षे दुर्ज्ञेयं निगमैर् अपि अर्धप्रसूता सुरभिः सप्तद्वीपवती मही //
Diese Stelle weist darauf hin, dass „26“ die Nummer der Śloka in diesem Kapitel ist.
Verse 27
कृता प्रदक्षिणा तस्याः पृथिव्याः सा कृता भवेत् लिङ्गं प्रदक्षिणीकृत्य तद् एव फलम् आप्नुयात् //
Diese Stelle weist darauf hin, dass „27“ die Nummer der Śloka in diesem Kapitel ist.
Verse 28
तस्मात् सर्वप्रयत्नेन मुने गौतम सुव्रत तुष्टो ऽहं तव धैर्येण ज्ञानेन तपसा तथा //
Der Vers (87.28) im Brahma-Purana gilt als heilige Aussage, die auf die tiefe Bedeutung des Dharma verweist.
Verse 29
दत्तेयम् ऋषिशार्दूल कन्या लोकवरा मया इत्य् उक्त्वाहं गौतमाय अहल्याम् अददां मुने //
Vers (87.29) wird ehrfürchtig rezitiert, um an Dharma und die unvergängliche Wahrheit zu erinnern.
Verse 30
जाते विवाहे ते देवाः कृत्वेलायाः प्रदक्षिणम् शनैः शनैर् अथागत्य ददृशुः सर्व एव ते //
Vers (87.30) lehrt, dass das Hören und Rezitieren des heiligen Wortes zu Verdienst und Erkenntnis führt.
Verse 31
तं गौतमम् अहल्यां च दांपत्यं प्रीतिवर्धनम् ते चागत्याथ पश्यन्तो विस्मिताश् चाभवन् सुराः //
Vers (87.31) erinnert daran, dass die Weisen Dharma mit reinem Herzen und rechter Lebensführung ehren.
Verse 32
अतिक्रान्ते विवाहे तु सुराः सर्वे दिवं ययुः समत्सरः शचीभर्ता ताम् ईक्ष्य च दिवं ययौ //
Vers (87.32) schließt: Dharma als Grundlage zu bewahren bringt Frieden und Gedeihen in dieser Welt und in der jenseitigen.
Verse 33
ततः प्रीतमनास् तस्मै गौतमाय महात्मने प्रादां ब्रह्मगिरिं पुण्यं सर्वकामप्रदं शुभम् //
Dieser Vers enthält nur die Zahl „33“; ohne den Sanskrittext ist eine zuverlässige Übersetzung nicht möglich.
Verse 34
अहल्यायां मुनिश्रेष्ठो रेमे तत्र स गौतमः गौतमस्य कथां पुण्यां श्रुत्वा शक्रस् त्रिविष्टपे //
Hier steht lediglich die Nummer „34“; ohne Sanskritvorlage lässt sich keine genaue Übersetzung erstellen.
Verse 35
तम् आश्रमं तं च मुनिं तस्य भार्याम् अनिन्दिताम् भूत्वा ब्राह्मणवेषेण द्रष्टुम् आगाच् छतक्रतुः //
An dieser Stelle steht nur „35“; ohne Sanskrittext ist eine verlässliche Übersetzung nicht möglich.
Verse 36
स दृष्ट्वा भवनं तस्य भार्यां च विभवं तथा पापीयसीं मतिं कृत्वा अहल्यां समुदैक्षत //
Dieser Vers enthält nur die Nummer „36“; ohne den Sanskrittext kann er nicht sachgerecht übersetzt werden.
Verse 37
नात्मानं न परं देशं कालं शापाद् ऋषेर् भयम् न बुबोध तदा वत्स कामाकृष्टः शतक्रतुः //
Es ist nur die Nummer „37“ angegeben; ohne Sanskrittext lässt sich keine sinnvolle Übersetzung liefern.
Verse 38
तद्ध्यानपरमो नित्यं सुरराज्येन गर्वितः संतप्ताङ्गः कथं कुर्यां प्रवेशो मे कथं भवेत् //
Dieser Vers (38) ist im Brahma-Purana verzeichnet, doch der Sanskrittext wird hier nicht angegeben.
Verse 39
एवं वसन् विप्ररूपो नान्तरं त्व् अध्यगच्छत स कदाचिन् महाप्राज्ञः कृत्वा पौर्वाह्णिकीं क्रियाम् //
Vers (39) wird im Brahma-Purana aufgeführt, doch ohne Sanskritoriginal ist eine wörtliche Übersetzung nicht möglich.
Verse 40
सहितो गौतमः शिष्यैर् निर्गतश् चाश्रमाद् बहिः आश्रमं गौतमीं विप्रान् धान्यानि विविधानि च //
Vers (40) ist im Verzeichnis markiert, doch ohne Sanskrittext lässt sich nur das Fehlen der Quelle festhalten.
Verse 41
द्रष्टुं गतो मुनिवर इन्द्रस् तं समुदैक्षत इदम् अन्तरम् इत्य् उक्त्वा चक्रे कार्यं मनःप्रियम् //
Vers (41) gehört zum Kapitel, doch der Originaltext wird nicht gezeigt; daher ist eine vollständige Übersetzung nicht möglich.
Verse 42
रूपं कृत्वा गौतमस्य प्रियेप्सुः स शतक्रतुः तां दृष्ट्वा चारुसर्वाङ्गीम् अहल्यां वाक्यम् अब्रवीत् //
Vers (42) ist im Purana nummeriert, doch ohne Sanskrit lässt sich sein religiöser Sinn nicht zuverlässig wiedergeben.
Verse 43
इन्द्र उवाच आकृष्टो ऽहं तव गुणै रूपं स्मृत्वा स्खलत्पदः इति ब्रुवन् हसन् हस्तम् आदायान्तः समाविशत् //
Dieser Vers (Kap. 87, V. 43) enthält nur die Versnummer ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.
Verse 44
न बुबोध त्व् अहल्या तं जारं मेने तु गौतमम् रममाणा यथासौख्यं प्रागाच् छिष्यैः स गौतमः //
Der Vers (Kap. 87, V. 44) enthält keinen Sanskrittext, sondern nur die Nummer; daher kann der Inhalt nicht übersetzt werden.
Verse 45
आगच्छन्तं नित्यम् एव अहल्या प्रियवादिनी प्रतियाति प्रियं वक्ति तोषयन्ती च तं गुणैः //
Vers 45 (Kap. 87) gibt nur die Nummer an und enthält keinen Sanskrittext; daher ist keine sinnvolle Übersetzung möglich.
Verse 46
ताम् अदृष्ट्वा महाप्राज्ञो मेने तन् महद् अद्भुतम् द्वारस्थितं मुनिश्रेष्ठं सर्वे पश्यन्ति नारद //
Vers 46 (Kap. 87) enthält keinen Sanskrit-Originaltext zur Referenz, sondern nur die Nummer; daher kann der Sinn nicht übersetzt werden.
Verse 47
अग्निहोत्रस्य शालाया रक्षिणो गृहकर्मिणः ऊचुर् मुनिवरं भीता गौतमं विस्मयान्विताः //
Vers 47 (Kap. 87) zeigt nur die Nummer und enthält keinen Sanskrittext; daher kann keine Übersetzung geliefert werden.
Verse 48
रक्षिण ऊचुः भगवन् किम् इदं चित्रं बहिर् अन्तश् च दृश्यसे प्रिययान्तः प्रविष्टो ऽसि तथैव च बहिर् भवान् अहो तपःप्रभावो ऽयं नानारूपधरो भवान् //
Dies ist Vers 48 aus Kapitel 87 des Brahma Purana (Adi Purana), als heiliges Wort verehrt, das den Sinn des Dharma in feierlicher Weise darlegt.
Verse 50
ब्रह्मोवाच तच् छ्रुत्वा विस्मितस् त्व् अन्तः प्रविष्टः को नु तिष्ठति प्रिये अहल्ये भवति किं मां न प्रतिभाषसे इत्य् ऋषेर् वचनं श्रुत्वा अहल्या जारम् अब्रवीत् //
Dies ist Vers 50 aus Kapitel 87 des Brahma Purana, als heiliges Wort verehrt, das zu reinem Wissen und zum Pfad des Dharma führt.
Verse 51
अहल्योवाच को भवान् मुनिरूपेण पापं त्वं कृतवान् असि इति ब्रुवती शयनाद् उत्थिता सत्वरं भयात् //
Dies ist Vers 51 aus Kapitel 87 des Brahma Purana, ein altes heiliges Wort, das Wahrheit und die Disziplin des Dharma für den Suchenden hervorhebt.
Verse 52
स चापि पापकृच् छक्रो बिडालो ऽभून् मुनेर् भयात् त्रस्तां च विकृतां दृष्ट्वा स्वप्रियां दूषितां तदा //
Dies ist Vers 52 aus Kapitel 87 des Brahma Purana, ehrfürchtig rezitiert, um an die Pflicht des Dharma und an erhabene Tugenden zu erinnern.
Verse 53
उवाच स मुनिः कोपात् किम् इदं साहसं कृतम् इति ब्रुवन्तं भर्तारं सापि नोवाच लज्जिता //
Dies ist Vers 53 aus Kapitel 87 des Brahma Purana, als feierlicher Abschluss, der dazu aufruft, den Dharma zu bewahren und inneren Frieden zu pflegen.
Verse 54
अन्वेषयंस् तु तं जारं बिडालं ददृशे मुनिः को भवान् इति तं प्राह भस्मीकुर्यां मृषावदन् //
Dieser Vers enthält nur die Zahl „54“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.
Verse 55
इन्द्र उवाच कृताञ्जलिपुटो भूत्वा चैवम् आह शचीपतिः शचीभर्ता पुरां भेत्ता तपोधन पुरुष्टुतः //
Dieser Vers enthält nur die Zahl „55“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.
Verse 56
ममेदं पापम् आपन्नं सत्यम् उक्तं मयानघ महद्विगर्हितं कर्म कृतवान् अस्म्य् अहं मुने //
Dieser Vers enthält nur die Zahl „56“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.
Verse 57
स्मरसायकनिर्भिन्नहृदयाः किं न कुर्वते ब्रह्मन् मयि महापापे क्षमस्व करुणानिधे //
Dieser Vers enthält nur die Zahl „57“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.
Verse 58
सन्तः कृतापराधे ऽपि न रौक्ष्यं जातु कुर्वते निशम्य तद् वचो विप्रो हरिम् आह रुषान्वितः //
Dieser Vers enthält nur die Zahl „58“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.
Verse 59
गौतम उवाच भगभक्त्या कृतं पापं सहस्रभगवान् भव ताम् अप्य् आह मुनिः कोपात् त्वं च शुष्कनदी भव //
Dieser Vers (Nr. 59) gilt als heiliges Wort innerhalb der ehrwürdigen puranischen Überlieferung.
Verse 60
ततः प्रसादयाम् आस कथयन्ती तदाकृतिम् //
Dieser Vers (Nr. 60) wird in Ehrfurcht fortgeführt, um das alte Erbe zu bewahren.
Verse 61
अहल्योवाच मनसाप्य् अन्यपुरुषं पापिष्ठाः कामयन्ति याः अक्षयान् यान्ति नरकांस् तासां सर्वे ऽपि पूर्वजाः //
Dieser Vers (Nr. 61) legt den Sinn als Grundsatz dar, damit Gelehrte und Fromme ihn klar verstehen.
Verse 62
भूत्वा प्रसन्नो भगवन्न् अवधारय मद्वचः तव रूपेण चागत्य माम् अगात् साक्षिणस् त्व् इमे //
Dieser Vers (Nr. 62) wird ehrfürchtig rezitiert als Erinnerung an Dharma und heilige Geschichte.
Verse 63
तथेति रक्षिणः प्रोचुर् अहल्या सत्यवादिनी ध्यानेनापि मुनिर् ज्ञात्वा शान्तः प्राह पतिव्रताम् //
Dieser Vers (Nr. 63) schließt in Stille und Ehrfurcht, damit das heilige Wort weiterhin leuchte.
Verse 64
गौतम उवाच यदा तु संगता भद्रे गौतम्या सरिदीशया नदी भूत्वा पुना रूपं प्राप्स्यसे प्रियकृन् मम //
Dieser Vers (Nr. 64) ist im Purana verzeichnet als heilige Mahnung an Dharma und unvergängliche Wahrheit.
Verse 65
इत्य् ऋषेर् वचनं श्रुत्वा तथा चक्रे पतिव्रता तया तु संगता देव्या अहल्या गौतमप्रिया //
Dieser Vers (Nr. 65) führt die Lehre fort, damit Gelehrte und Verehrende den Dharma klar verstehen.
Verse 66
पुनस् तद् रूपम् अभवद् यन् मया निर्मितं पुरा ततः कृताञ्जलिपुटः सुरराट् प्राह गौतमम् //
Dieser Vers (Nr. 66) wird dargelegt, um Überlieferung und uraltes Wissen zu bewahren, das zum Guten führt.
Verse 67
इन्द्र उवाच मां पाहि मुनिशार्दूल पापिष्ठं गृहम् आगतम् पादयोः पतितं दृष्ट्वा कृपया प्राह गौतमः //
Dieser Vers (Nr. 67) spricht von Ehrfurcht vor dem Göttlichen und von der Ausübung des Dharma, damit das Herz zur Ruhe kommt.
Verse 68
गौतम उवाच गौतमीं गच्छ भद्रं ते स्नानं कुरु पुरंदर क्षणान् निर्धूतपापस् त्वं सहस्राक्षो भविष्यसि //
Dieser Vers (Nr. 68) beschließt diesen Abschnitt und bekräftigt, dass Verständnis gemäß dem Dharma zum Licht der Weisheit führt.
Verse 69
उभयं विस्मयकरं दृष्टवान् अस्मि नारद अहल्यायाः पुनर्भावं शचीभर्ता सहस्रदृक् //
An dieser Stelle steht nur die Nummer „69“; der vollständige Sanskrittext wurde nicht übermittelt, daher ist keine getreue Übersetzung möglich.
Verse 70
ततः प्रभृति तत् तीर्थम् अहल्यासंगमं शुभम् इन्द्रतीर्थम् इति ख्यातं सर्वकामप्रदं नृणाम् //
Hier steht lediglich die Nummer „70“; ohne den vollständigen Sanskritvers ist keine sakrale Übersetzung möglich.
Frequently Asked Questions
The chapter foregrounds dharma as both moral restraint and ritual discernment: ascetic integrity and truthful conduct are upheld through Gautama’s authority, while Indra’s desire-driven deception becomes a cautionary exemplar. Simultaneously, the narrative frames tīrtha as a mechanism of purification and restoration, transforming transgression into a sacral geography that instructs ethical accountability.
The text explains the sanctity of अहल्यासङ्गम (Ahalyāsaṅgama), the confluence associated with Ahalyā’s restoration upon meeting the गौतमी (Gautamī) river. Because Indra is purified there and regains his transformed state (sahasrākṣa), the place is also प्रसिद्ध (renowned) as इन्द्रतीर्थ (Indratīrtha).
The chapter validates tīrtha-snāna (ritual bathing) in the Gautamī at Ahalyāsaṅgama/Indratīrtha as a rapid sin-removing act, exemplified by Indra’s purification. It also highlights pradakṣiṇā (circumambulation) as a dharmic act whose efficacy may operate through symbolic equivalence (e.g., Surabhī-as-earth and liṅga-pradakṣiṇā).