Shloka 19

Genealogies from Yayāti’s Sons to the Yadu Dynasty; Romapāda–Ṛṣyaśṛṅga; Kārtavīryārjuna; and the Rise of Yādava Branches

Devanagari script

दुष्मन्त: स पुनर्भेजे स्ववंशं राज्यकामुक: । ययातेर्ज्येष्ठपुत्रस्य यदोर्वंशं नरर्षभ ॥ १८ ॥ वर्णयामि महापुण्यं सर्वपापहरं नृणाम् । यदोर्वंशं नर: श्रुत्वा सर्वपापै: प्रमुच्यते ॥ १९ ॥

Transliteration

duṣmantaḥ sa punar bheje sva-vaṁśaṁ rājya-kāmukaḥ yayāter jyeṣṭha-putrasya yador vaṁśaṁ nararṣabha

Translation

Diese Erzählung von der Yadu-Dynastie ist höchst heilig und nimmt den Menschen alle Sünden. Wer sie gläubig hört, wird von allen sündigen Reaktionen befreit.

Synonyms

• वर्णयामि: I describe
• वर्णयामि: Kriyā (क्रिया/Verb)
• Type: Verb
• Root: वर्णय् (धातु; √वर्ण्/वर्णयति)
• Form: लट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद

• महा-पुण्यम्: greatly meritorious
• महा-पुण्यम्: Karma (कर्म/Object; of वर्णयामि)
• Type: Adjective
• Root: महा (प्रातिपदिक) + पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; कर्मधारयः (महत् पुण्यम्)

• सर्व-पाप-हरम्: removing all sins
• सर्व-पाप-हरम्: Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier of महा-पुण्यम्)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक) + हर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सर्वेषां पापानां हरः)

• नृणाम्: of men
• नृणाम्: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन (Plural)

• यदोः: of Yadu
• यदोः: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: यदु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• वंशम्: lineage/dynasty
• वंशम्: Karma (कर्म/Object; of श्रुत्वा)
• Type: Noun
• Root: वंश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• नरः: a man
• नरः: Karta (कर्ता/Subject; of प्रमुच्यते)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Kriyā (क्रिया; पूर्वक्रिया/Prerequisite action)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), परस्मैपद-धातु; पूर्वकालिक क्रिया (prior action)

• सर्व-पापैः: from all sins
• सर्व-पापैः: Apādāna (अपादान/Ablatival sense: from sins)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; कर्मधारयः (सर्वाणि पापानि)

• प्रमुच्यते: is freed
• प्रमुच्यते: Kriyā (क्रिया/Verb)
• Type: Verb
• Root: मुच् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि/भावे प्रयोग (passive sense)

Characters & Entities

• Duṣmanta
• Yayāti
• Yadu
• Mahārāja Parīkṣit

FAQs

What is the Yadu dynasty in Srimad Bhagavatam?

In this verse, Śukadeva introduces the narration of Yadu’s lineage—Yadu being the eldest son of King Yayāti—through which many celebrated kings and, later, the Yādavas are described.

Why does Śukadeva Gosvāmī address Parīkṣit as 'nara-ṛṣabha'?

Śukadeva honors Parīkṣit as the best among men, fitting for a listener devoted to hearing Bhāgavata-kathā, especially sacred dynastic histories connected to dharma.

How can genealogical sections of the Bhagavatam help modern readers spiritually?

They show how desire for power, duty, and divine providence shape history, encouraging readers to value dharma and devotion over mere ambition.