Mantra 23

Rishi: Yājñavalkya (traditional attribution)

Devata: Vaiṣṇavī (Viṣṇu-related protective power); anti-rakṣas function

Chandas: Yajus (prose formula with iterative cadence)

Samhita Patha (Devanagari)

र॒क्षो॒हणं॑ वलग॒हनं॑ वैष्ण॒वी मि॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॒ निष्ट्यो॒ यम॒मात्यो॑ निच॒खाने॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॑ समा॒नो यमस॑मानो निच॒खाने॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॒ सब॑न्धु॒र्यमस॑बन्धुर्निच॒खाने॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॑ सजा॒तो यमस॑जातो निच॒खानोत्कृ॒त्यां कि॑रामि ।

Transliteration

rakṣó-haṇaṃ valagá-haṇaṃ vaiṣṇavī́ m idám aháṃ táṃ valagám ut-kirāmi | yáṃ me níṣṭyo yám amā́tyo nicakhā́na idám aháṃ táṃ valagám ut-kirāmi | yáṃ me samā́nó yám asamā́nó nicakhā́na idám aháṃ táṃ valagám ut-kirāmi | yáṃ me sabándhur yám asabándhur nicakhā́na idám aháṃ táṃ valagám ut-kirāmi | yáṃ me sajā́to yám asajā́to nicakhā́na ut-kṛ́tyāṃ kirāmi |

Translation

হে বৈষ্ণবী—রাক্ষস-হননকারী, বলগ (বলগ-তন্ত্র) বিনাশিনী—এই বলগ আমি উপড়ে তুলে বাইরে নিক্ষেপ করি। যে আমার প্রিয় বা অপ্রিয়—যেই এটি পুঁতে থাকুক—এই বলগ আমি উপড়ে তুলে বাইরে নিক্ষেপ করি। যে আমার আপনজন বা পরজন—যেই এটি পুঁতে থাকুক—এই বলগ আমি উপড়ে তুলে বাইরে নিক্ষেপ করি। যে আমার সমান বা অসমান—যেই এটি পুঁতে থাকুক—এই বলগ আমি উপড়ে তুলে বাইরে নিক্ষেপ করি। যে আমার আত্মীয় (বন্ধু) বা অ-আত্মীয়—যেই এটি পুঁতে থাকুক—এই বলগ আমি উপড়ে তুলে বাইরে নিক্ষেপ করি। যে আমার সহজাত বা অসহজাত—যেই এটি পুঁতে থাকুক—উপড়ে তুলে আমি দূরে নিক্ষেপ করি।

Padapatha (Word Analysis)

र॒क्षः॒-हण॑म् । व॒ल॒ग॒-हण॑म् । वै॒ष्ण॒वी । म् । इ॒दम् । अ॒हम् । तम् । व॒ल॒गम् । उत्-कि॒रा॒मि॒ । यम् । मे॒ । निष्ट्यः॑ । यम् । अ॒मात्यः॑ । नि॒-च॒खा॒न॒ । इ॒दम् । अ॒हम् । तम् । व॒ल॒गम् । उत्-कि॒रा॒मि॒ । यम् । मे॒ । स॒मा॒नः । यम् । अ॒स॒मा॒नः । नि॒-च॒खा॒न॒ । इ॒दम् । अ॒हम् । तम् । व॒ल॒गम् । उत्-कि॒रा॒मि॒ । यम् । मे॒ । स॒ब॒न्धुः । यम् । अ॒स॒ब॒न्धुः । नि॒-च॒खा॒न॒ । इ॒दम् । अ॒हम् । तम् । व॒ल॒गम् । उत्-कि॒रा॒मि॒ । यम् । मे॒ । स॒जा॒तः । यम् । अ॒स॒जा॒तः । नि॒-च॒खा॒न॒ । उत्-कृ॒त्य॒ । आ॒म् । कि॒रा॒मि॒ ।

Entities Mentioned

• Vaiṣṇavī
• Viṣṇu
• Rākṣasas (hostile beings)