Previous Verse
Next Verse

Shloka 71

भीष्मस्य मध्याह्नयुद्धवर्णनम् / Mid-day Battle Description: Bhīṣma Engaged by the Pāñcālas

यन्त्रैश्व बहुधाच्छिन्नैस्तोमरैश्वापि काउचनै: । अश्वानां रेणुकपिलै रुक्मच्छन्नैरुरश्छदै:,अनेक टुकड़ोंमें कटे हुए यन्त्र, सुवर्णमय तोमर, धूलसे कपिल वर्णके दिखायी देनेवाले अश्वोंकी छातीको ढकनेवाले सुनहरे कवच, बाजूबंदसहित घुड़सवारोंके हाथोंमें धारण किये हुए तीखे और चमकीले प्रास तथा चमचमाती हुई ऋष्टियाँ छिन्न-भिन्न होकर यत्र-तत्र पड़ी थीं

yantraiś ca bahudhā cchinnaiḥ tomaraiś cāpi kāñcanaiḥ | aśvānāṃ reṇukapilai rūkma-channair uraś-chadaiḥ ||

সঞ্জয় বললেন—বহু খণ্ডে ভাঙা যন্ত্র, সোনার তোমর, আর ধুলায় কাপিলবর্ণ মনে হওয়া অশ্বদের বক্ষঢাকনি—সোনায় আচ্ছাদিত উরশ্ছদ—ভাঙাচোরা হয়ে এদিক-ওদিক ছড়িয়ে ছিল।

यन्त्रैःwith machines/engines (war-engines)
यन्त्रैः:
Karana
TypeNoun
Rootयन्त्र
FormNeuter, Instrumental, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
बहुधाin many ways; variously
बहुधा:
TypeIndeclinable
Rootबहुधा
च्छिन्नैःcut, severed
च्छिन्नैः:
Karana
TypeAdjective
Rootछिन्न
FormNeuter, Instrumental, Plural
तोमरैःwith javelins/spears (tomaras)
तोमरैः:
Karana
TypeNoun
Rootतोमर
FormMasculine, Instrumental, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
काञ्चनैःgolden; made of gold
काञ्चनैः:
Karana
TypeAdjective
Rootकाञ्चन
FormMasculine, Instrumental, Plural
अश्वानाम्of horses
अश्वानाम्:
TypeNoun
Rootअश्व
FormMasculine, Genitive, Plural
रेणुकपिलैःdust-brown; tawny with dust
रेणुकपिलैः:
Karana
TypeAdjective
Rootरेणु-कपिल
FormMasculine, Instrumental, Plural
रुक्मच्छन्नैःcovered with gold; gold-clad
रुक्मच्छन्नैः:
Karana
TypeAdjective
Rootरुक्म-छन्न
FormMasculine, Instrumental, Plural
उरःछदैःwith chest-covers/breastplates
उरःछदैः:
Karana
TypeNoun
Rootउरः-छद
FormMasculine, Instrumental, Plural

संजय उवाच

S
Sañjaya
Y
yantra (war-engine)
T
tomara (spear/javelin)
A
aśva (horses)
U
uraśchada (horse breast-guard/armor)