मन्दापराधं बालं वृद्धं व्याधितं मत्तमुन्मत्तं क्षुत्पिपासाध्वक्लान्तमत्याशितमामकाशितं दुर्बलं वा न कर्म कारयेत् ॥ कZ_०४.८.१४ ॥
mandāparādhaṃ bālaṃ vṛddhaṃ vyādhitaṃ mattam unmattaṃ kṣutpipāsādhvaklāntam atyāśitam āmakāśitam durbalaṃ vā na karma kārayet
সামান্য অপরাধী, শিশু, বৃদ্ধ, অসুস্থ, মাতাল, উন্মত্ত, ক্ষুধা-পিপাসা বা যাত্রায় ক্লান্ত, অতিভোজনকারী, অপচিত/কাঁচা (হজম না হওয়া) অবস্থায় থাকা, বা দুর্বল ব্যক্তিকে (শাস্তি/তদন্ত হিসেবে) শ্রমে বাধ্য করা উচিত নয়।
Administrative measures must be proportional and reliable; coercing the unfit increases harm and produces unreliable outcomes (including false admissions).