Sutra 14
Devanagari script
दण्डान्तरा द्विदण्डान्तरा वा चर्याः कारयेत् अग्राह्ये देशे प्रधावनिकां निष्किरद्वारं च ॥ कZ_०२.३.१४ ॥
Transliteration
daṇḍāntarā dvidaṇḍāntarā vā caryāḥ kārayet agrāhye deśe pradhāvanikāṃ niṣkiradvāraṃ ca
Translation
সে এক দণ্ড বা দুই দণ্ড অন্তর অন্তর টহল-পথ নির্মাণ করবে; আর যে অঞ্চল দখল/ধরা কঠিন সেখানে প্রধাবনিকā (দৌড়-পথ) ও নিষ্কিরদ্বার (হঠাৎ বেরোনোর দরজা)ও করবে।
Word by Word
दण्डान्तराpatrol/rounds with intervals of one daṇḍa (a measured distance)
दण्डान्तरा:
TypeNoun (f.)
Rootदण्ड + अन्तर
Formप्रथमा बहुवचनम्; स्त्रीलिङ्ग; (चर्या इति पदस्य विशेषणम्)
द्विदण्डान्तराpatrol/rounds with intervals of two daṇḍas
द्विदण्डान्तरा:
TypeNoun (f.)
Rootद्वि + दण्ड + अन्तर
Formप्रथमा बहुवचनम्; स्त्रीलिङ्ग; (चर्या इति पदस्य विशेषणम्)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक अव्ययम्
चर्याःpatrol rounds / patrol duties
चर्याः:
TypeNoun (f.)
Rootचर्या
Formप्रथमा बहुवचनम्; स्त्रीलिङ्ग
कारयेत्should cause (them) to be carried out / should arrange
कारयेत्:
TypeVerb
Rootकृ (णिच्)
Formविधिलिङ्; परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः; एकवचनम्; णिच् (causative)
अग्राह्येin a place that is hard to seize/apprehend
अग्राह्ये:
TypeAdjective
Rootअ + ग्राह्य
Formसप्तमी एकवचनम्; पुं/नपुंसकलिङ्ग (देशे इति पदस्य विशेषणम्)
देशेin the area/region
देशे:
TypeNoun (m.)
Rootदेश
Formसप्तमी एकवचनम्; पुल्लिङ्ग
प्रधावनिकाम्a rapid-run route/arrangement (for quick pursuit/response)
प्रधावनिकाम्:
TypeNoun (f.)
Rootप्रधावनिका
Formद्वितीया एकवचनम्; स्त्रीलिङ्ग
निष्किरद्वारम्a postern/exit gate (escape or sally-port)
निष्किरद्वारम्:
TypeNoun (n.)
Rootनिष्किर + द्वार
Formद्वितीया एकवचनम्; नपुंसकलिङ्ग; (प्रधावनिकाम् इत्यस्य सह समुच्चयः)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्ययम्
Entities Mentioned
P
patrol paths (caryā)P
pradhāvanikā (sprint-way)N
niṣkiradvāra (sally-port)FAQs
It enables controlled offensive sorties, reconnaissance, and emergency evacuation without exposing the main gate to surprise or sabotage.