Adhyaya 27

এই অধ্যায়ত পবিত্ৰ পূজা‑ক্ষেত্ৰ গঢ়িবলৈ ‘পীঠ‑পদ্ম‑মণ্ডল’ৰ সূক্ষ্ম বিন্যাস বৰ্ণনা কৰা হৈছে। শুদ্ধিকৰ্মে ভূমি সংস্কাৰ কৰি আচার্যই চাৰিপদীয়া পীঠ স্থাপন কৰে আৰু দিশাৰ আধাৰসহ ধৰ্ম, জ্ঞান, বৈৰাগ্য, ঐশ্বৰ্য—এই প্ৰতীক তত্ত্বসমূহৰ ন্যাস কৰে। তাৰ পিছত মন, বুদ্ধি, চিত্ত, অহংকাৰ আৰু ত্ৰিগুণক পীঠৰ গঠনত ক্ৰমে সংযোজিত কৰা হয়। পাছত বিমলা আদি শক্তিসকলক যুগলৰূপে, অলংকৃত আৰু বাদ্যসমন্বিত ৰূপে ধৰি, দিশানুসাৰে প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। পীঠৰ ওপৰত ‘শ্বেতদ্বীপ’ ক্ষেত্ৰ সাজি অষ্টদল পদ্ম আঁকা হয়—বৃত্তীয় বিভাগ, দ্বাৰ আৰু দিশাভেদে ৰঙৰ বিন্যাসসহ। কেন্দ্ৰত ৰাধাসহ শ্ৰীকৃষ্ণ প্ৰতিষ্ঠিত হয়; চাৰিওফালে সঙ্কর্ষণ, প্ৰদ্যুম্ন আৰু অনিরুদ্ধৰ বিন্যাস, আৰু পদ্মৰ আঠ নাড়ীত ষোল্ল অবতাৰমূৰ্তিৰ ক্ৰমস্থাপন বৰ্ণিত। তাৰ পিছত পাৰ্ষদ, অষ্ট সিদ্ধি, বেদ‑শাস্ত্ৰৰ ব্যক্তৰূপ, আৰু পত্নীসহ ঋষিযুগল স্থাপন কৰা হয়। বাহ্য বৃত্তত দিকপাল আৰু গ্ৰহসমূহ নিজ নিজ দিশাত স্থিত হয়; শেষত বাসুদেৱৰ অঙ্গদেৱতা আৰু সংশ্লিষ্ট প্ৰতিমাৰূপ প্ৰতিষ্ঠাৰে বিধান সম্পূৰ্ণ হয়।