Adhyaya 4
Rudra SamhitaParvati KhandaAdhyaya 450 Verses

देवसान्त्वनम् (Devasāntvana) — “Consolation/Reassurance of the Gods”

এই অধ্যায়ত দেৱতাসকলৰ স্তুতিত প্ৰসন্ন হৈ দেৱী দুৰ্গা/জগদম্বাৰ দিৱ্য প্ৰাকট্য বৰ্ণিত। ব্ৰহ্মাই কয়—ৰত্নখচিত দিৱ্য ৰথত আসীন দেৱী নিজ তেজৰ দীপ্তিত পৰিবৃত, অসংখ্য সূৰ্যৰ প্ৰভাকো অতিক্ৰম কৰে। তেখেতক মহামায়া, সদাশিৱ-বিলাসিনী, ত্ৰিগুণাময়ী হ’লেও নিৰ্গুণা, নিত্যা আৰু শিৱলোক-নিবাসিনী বুলি তত্ত্বতঃ চিনাক্ত কৰা হৈছে; ইয়াৰ দ্বাৰা তেখেতৰ সৰ্বব্যাপিতা আৰু পৰাত্পৰতা প্ৰতিষ্ঠিত হয়। বিষ্ণু আদি দেৱতাসকলে তেখেতৰ কৃপাৰে দৰ্শন লাভ কৰি সমবেত আনন্দ অনুভৱ কৰে, পুনঃপুনঃ সাষ্টাঙ্গ প্ৰণাম কৰে আৰু শিৱা, শৰ্বাণী, কল্যাণী, জগদম্বা, মহেশ্বৰী, চণ্ডী, সৰ্বাৰ্তি-নাশিনী আদি নামৰে পুনৰ স্তৱ কৰে। এই প্ৰসঙ্গ দেৱীক ৰক্ষিকা আৰু দুঃখনাশিনী ৰূপে প্ৰতিষ্ঠা কৰে।

Shlokas

Verse 1

ब्रह्मोवाच । इत्थं देवैः स्तुता देवी दुर्गा दुर्गार्तिनाशिनी । आविर्बभूव देवानां पुरतो जगदंबिका

ব্ৰহ্মাই ক’লে—দেৱতাসকলে এইদৰে স্তৱ কৰাৰ পাছত, দুৰ্গাৰ্তিনাশিনী দেৱী দুৰ্গা দেৱসকলৰ সন্মুখত জগতাম্বিকা ৰূপে অৱিৰ্ভূত হ’ল।

Verse 2

रथे रत्नमये दिव्ये संस्थिता परमाद्भुते । किंकिणीजालसंयुक्ते मृदुसंस्तरणे वरे

সেই পৰম অদ্ভুত ৰত্নময় দিৱ্য ৰথত অধিষ্ঠিতা আছিল; ঝংকাৰময় কিঙ্কিণীৰ জালে অলংকৃত আৰু উৎকৃষ্ট কোমল শয্যাৰে সজ্জিত হৈ তেজে দীপ্তিমান হৈ উজ্জ্বল হৈছিল।

Verse 3

कोटिसूर्याधिकाभास रम्यावयवभासिनी । स्वतेजोराशिमध्यस्था वररूपा समच्छवि

সেই কোটি সূৰ্যতকৈও অধিক দীপ্তিময় আছিল। তেওঁৰ মনোমোহা অঙ্গ-প্ৰত্যঙ্গ নিজেই জ্যোতির্ময়; স্বীয় তেজোৰাশিৰ মাজত অৱস্থিত হৈ তেওঁ উত্তম, মঙ্গলময় ৰূপে—সম আৰু নিৰ্দোষ কান্তিসহ—প্ৰকাশিত হৈছিল।

Verse 4

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखंडे देवसान्त्वनं नाम चतुर्थोऽध्यायः

এইদৰে শ্ৰীশিৱমহাপুৰাণৰ দ্বিতীয় অংশ ৰুদ্ৰসংহিতাৰ তৃতীয় বিভাগ পাৰ্বতীখণ্ডত “দেৱসান্ত্বন” নামৰ চতুৰ্থ অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।

Verse 5

त्रिदेवजननी चण्डी शिवा सर्वार्तिनाशिनी । सर्वमाता महानिद्रा सर्वस्वजनतारिणी

তেওঁ ত্ৰিদেৱজননী চণ্ডী; তেওঁৱেই শিৱা, যিয়ে সকলো আৰ্তি-দুখ নাশ কৰে। তেওঁৱেই সৰ্বমাতা, মহানিদ্ৰা, আৰু নিজৰেই সকলো জনক সংসাৰবন্ধনৰ পৰা পাৰ কৰোৱা তাৰিণী।

Verse 6

तेजोराशेः प्रभावात्तु सा तु दृष्ट्वा सुरैश्शिवा । तुष्टुवुस्तां पुनस्ते वै सुरा दर्शनकांक्षिणः

সেই দিৱ্য তেজোৰাশিৰ প্ৰভাৱত দেৱসকলে শিৱা (পাৰ্বতী)ক দৰ্শন কৰিলে। তেওঁৰ পুণ্য দৰ্শনৰ আকাঙ্ক্ষাৰে দেৱগণে পুনৰ স্তোত্ৰেৰে তেওঁক স্তুতি কৰিলে।

Verse 7

अथ देवगणास्सर्वे विष्ण्वाद्या दर्शनेप्सवः । ददृशुर्जगदम्बां तां तत्कृपां प्राप्य तत्र हि

তাৰ পাছত বিষ্ণু আদি সকলো দেৱগণ দৰ্শনৰ আকাঙ্ক্ষাৰে, তাতেই তেওঁৰ কৃপা লাভ কৰি সেই জগদম্বাক প্ৰত্যক্ষ দৰ্শন কৰিলে।

Verse 8

बभूवानन्दसन्दोहस्सर्वेषां त्रिदिवौकसाम् । पुनः पुनः प्रणेमुस्तां तुष्टुवुश्च विशेषतः

ত্ৰিদিৱবাসী সকলো দেৱতাৰ অন্তৰত আনন্দৰ মহাস্ৰোত উঠিল। তেওঁলোকে পুনঃ পুনঃ তাঁক প্ৰণাম কৰিলে আৰু বিশেষ ভক্তিৰে স্তৱ কৰিলে।

Verse 9

देवा ऊचुः । शिवे शर्वाणि कल्याणि जगदम्ब महेश्वरि । त्वां नतास्सर्वथा देवा वयं सर्वार्तिनाशिनीम्

দেৱসকলে ক’লে— হে শিৱে, হে শৰ্বাণী, হে কল্যাণী, হে জগদম্বা, হে মহেশ্বৰী! আমি দেৱগণ সৰ্বভাৱে তোমাক প্ৰণাম কৰোঁ; তুমি সৰ্ব আৰ্তি-নাশিনী।

Verse 10

न हि जानन्ति देवेशि वेदश्शास्त्राणि कृत्स्नशः । अतीतो महिमा ध्यानं तव वाङ्मनसोश्शिवे

হে দেৱেশি, হে শিৱে! বেদ আৰু সমগ্ৰ শাস্ত্ৰে তোমাৰ তত্ত্ব সম্পূৰ্ণকৈ জানিব নোৱাৰে। তোমাৰ মহিমা ধ্যানৰো অতীত; তুমি বাক্ আৰু মনৰ অগোচৰ।

Verse 11

अतद्व्यावृत्तितस्तां वै चकितं चकितं सदा । अभिधत्ते श्रुतिरपि परेषां का कथा मता

যি পৰম তত্ত্ব নহয়, তাৰ পৰা তেওঁ সদা বিমুখ; সেয়ে শ্রুতিয়েও তাঁক নিত্য চকিত-চকিত বুলি বৰ্ণনা কৰে। তেন্তে আন সত্তাসকলৰ কথা কি—তেওঁলোকে কি বুজিব?

Verse 12

जानन्ति बहवो भक्तास्त्वत्कृपां प्राप्य भक्तितः । शरणागतभक्तानां न कुत्रापि भयादिकम्

বহু ভক্তে ভক্তিৰে তোমাৰ কৃপা লাভ কৰি তাক জানে। যিসকল ভক্ত তোমাৰ শৰণাগত, তেওঁলোকৰ বাবে ক’তো ভয় আদি নাথাকে।

Verse 13

विज्ञप्तिं शृणु सुप्रीता यस्या दासास्सदाम्बिके । तव देवि महादेवि हीनतो वर्णयामहे

হে পৰমপ্ৰসন্না অম্বিকে, কৃপা কৰি আমাৰ নিবেদন শুনা। হে দেৱী, হে মহাদেৱী, আমি হীন হ’লেও তোমাৰ নিত্য দাস হৈ এই প্ৰাৰ্থনা জনাইছোঁ।

Verse 14

पुरा दक्षसुता भूत्वा संजाता हरवल्लभा । ब्रह्मणश्च परेषां वा नाशयत्वमकंमहत्

পূৰ্বে তুমি দক্ষৰ কন্যা হৈ জন্ম লৈ হৰ (শিৱ)ৰ প্ৰিয়া হৈছিলা। সেই দিব্য প্ৰকাশে তুমি ব্ৰহ্মা আৰু আনসকলৰো মহা অহংকাৰ বিনাশ কৰিছিলা।

Verse 15

पितृतोऽनादरं प्राप्यात्यजः पणवशात्तनुम् । स्वलोकमगमस्त्वं वालभद्दुःखं हरोऽपि हि

পিতাৰ অনাদৰ পাই তুমি বিধিৰ বশত দেহ ত্যাগ কৰি নিজৰ লোকলৈ গ’লা। সঁচাকৈ, হৰ (শিৱ) শিশুসুলভ আৰু পীড়িত লোকৰ দুখো হৰণ কৰে।

Verse 16

न हि जातम्प्रपूर्णं तद्देवकार्यं महेश्वरि । व्याकुला मुनयो देवाश्शरणन्त्वां गता वयम्

হে মহেশ্বৰী, সেই দেৱকাৰ্য এতিয়াও সম্পূৰ্ণ হোৱা নাই। ব্যাকুল হৈ মুনি আৰু দেৱসকলৰ সৈতে আমি তোমাৰ শৰণলৈ আহিছোঁ।

Verse 17

पूर्णं कुरु महेशानि निर्जराणां मनोरथम् । सनत्कुमारवचनं सफलं स्याद्यथा शिवे

হে মহেশানী, অমৰসকলৰ মনোৰথ পূৰ্ণ কৰা, যাতে সনৎকুমাৰৰ বচন ফলপ্ৰসূ হয়—যেনেকৈ শিৱত সকলো সিদ্ধ হয়।

Verse 18

अवतीर्य क्षितौ देवि रुद्रपत्नी पुनर्भव । लीलां कुरु यथायोग्यं प्राप्नुयुर्निर्जरास्सुखम्

হে দেৱী, পৃথিৱীত অৱতৰি পুনৰ ৰুদ্ৰপত্নী হোৱা। যথাযোগ্য দিৱ্য লীলা কৰা, যাতে অমৰ দেৱসকলে সুখ লাভ কৰে।

Verse 19

सुखी स्याद्देवि रुद्रोऽपि कैलासाचलसंस्थितः । सर्वे भवन्तु सुखिनो दुःखं नश्यतु कृत्स्नशः

হে দেৱী, কৈলাস পৰ্বতত অৱস্থিত ৰুদ্ৰো যেন সুখী হয়। সকলো সত্তা সুখী হওক; দুখ সম্পূৰ্ণৰূপে নাশ হওক।

Verse 20

ब्रह्मोवाच । इति प्रोच्यामरास्सर्वे विष्ण्वाद्याः प्रेमसंकुलाः । मौनमास्थाय संतस्थुर्भक्तिनम्रा त्ममूर्तयः

ব্ৰহ্মাই ক’লে—এইদৰে কৈ বিষ্ণু আদি সকলো দেৱ প্ৰেমভক্তিত আপ্লুত হ’ল। তেওঁলোকে মৌন অৱলম্বন কৰি স্থিৰভাৱে থিয় হৈ ৰ’ল; ভক্তিত তেওঁলোকৰ অন্তৰাত্মা নত হ’ল।

Verse 21

शिवापि सुप्रसन्नाभूदाकर्ण्यामरसंस्तुतिम् । आकलय्याथ तद्धेतुं संस्मृत्य स्वप्रभुं शिवम्

দেৱসকলৰ স্তৱ শুনি শিৱা (পাৰ্বতী) অতি প্ৰসন্ন হ’ল। তাৰ পাছত তাৰ কাৰণ বুজি তেওঁ নিজৰ প্ৰভু শিৱক স্মৰণ কৰিলে।

Verse 22

उवाचोमा तदा देवी सम्बोध्य विबुधांश्च तान् । विहस्य मापतिमुखान्सदया भक्तवत्सला

তেতিয়া ভক্তৱৎসলা, কৰুণাময়ী দেৱী উমাই মৃদু হাঁহিৰে সেই দেৱসকলক—মা লক্ষ্মী আৰু তেখেতৰ স্বামী বিষ্ণু আদি—সম্বোধন কৰি ক’লে।

Verse 23

उमोवाच । हे हरे हे विधे देवा मुनयश्च गतव्यथाः । सर्वे शृणुत मद्वाक्यं प्रसन्नाहं न संशयः

উমাই ক’লে—হে হৰি, হে বিধাতা! হে দেৱগণ আৰু মুনিগণ, এতিয়া ব্যথামুক্ত—তোমালোক সকলোৱে মোৰ বাক্য শুনা। মই প্ৰসন্ন; তাত সন্দেহ নাই।

Verse 24

चरितं मम सर्वत्र त्रैलोक्यस्य सुखावहम् । कृतं मयैवं सकलं दक्षमोहादिकं च तत्

মোৰ চৰিত্ৰ সৰ্বত্ৰ কোৱা হয় আৰু ত্ৰিলোকৰ কল্যাণ-সুখৰ কাৰণ। দক্ষৰ মোহ আদি পৰা আৰম্ভ কৰি যি যি ঘটিল, সেয়া সকলো মই নিজেই ঘটাইছোঁ।

Verse 25

अवतारं करिष्यामि क्षितौ पूर्णं न संशयः । बहवो हेतवोऽप्यत्र तद्वदामि महादरात्

মই পৃথিৱীত পূৰ্ণ অৱতাৰ নিশ্চয় কৰিম—ইয়াত সন্দেহ নাই। ইয়াৰ বহু কাৰণ আছে; সেয়া মই ইয়াত মহাদৰে ক’ম।

Verse 26

पुरा हिमाचलो देवा मेना चातिसुभक्तितः । सेवां मे चक्रतुस्तात जननीवत्सतीतनोः

পূৰ্বে, হে প্ৰিয়, দিৱ্য হিমাচল আৰু মেনা—অতিশয় শুদ্ধ ভক্তিৰে যুক্ত—মোৰ সেৱা কৰিছিল আৰু মাতৃসদৃশ স্নেহে মোক লালন কৰিছিল।

Verse 27

इदानीं कुरुतस्सेवां सुभक्त्या मम नित्यशः । मेना विशेषतस्तत्र सुतात्वेनात्र संशयः

এতিয়া তোমালোক দুয়ো জনে শুদ্ধ ভক্তিৰে সদায় মোৰ সেৱা কৰা। আৰু হে মেনা, ইয়াত একো সন্দেহ নাই—বিশেষভাৱে মই তোমাৰ কন্যা হ’ম।

Verse 28

रुद्रो गच्छतु यूयं चावतारं हिमवद्गृहे । अतश्चावतरिष्यामि दुःखनाशो भविष्यति

ৰুদ্ৰ যাওক, আৰু তোমালোক সকলোৱে হিমৱানৰ গৃহত অৱতাৰ গ্ৰহণ কৰিবলৈ যোৱা। তাৰপাছত মইও অৱতীৰ্ণ হ’ম; তেতিয়া দুখৰ নাশ নিশ্চয় হ’ব।

Verse 29

सर्वे गच्छत धाम स्वं स्वं सुखं लभतां चिरम् । अवतीर्य सुता भूत्वा मेनाया दास्य उत्सुखम्

তোমালোক সকলোৱে নিজৰ নিজৰ ধামলৈ উভতি যোৱা আৰু দীৰ্ঘকাল নিজৰ নিজৰ সুখ লাভ কৰা। মই অৱতৰি কন্যা হৈ জন্ম লৈ মেনাৰ সেৱা কৰিবলৈ উৎসুক থাকিম।

Verse 30

हरपत्नी भविष्यामि सुगुप्तं मतमात्मनः । अद्भुता शिवलीला हि ज्ञानिनामपि मोहिनी

মই হৰৰ পত্নী হ’ম—এইটো মোৰ হৃদয়ৰ অতি গোপন সংকল্প। শিৱৰ দিব্য লীলা সঁচাকৈয়ে অদ্ভুত, যিয়ে জ্ঞানীসকলকো মোহিত কৰে।

Verse 31

यावत्प्रभृति मे त्यक्ता स्वतनुर्दक्षजा सुराः । पितृतोऽनादरं दृष्ट्वा स्वामिनस्तत्क्रतौ गता

হে দেৱতাসকল! যেতিয়াৰ পৰা মই দক্ষৰ কন্যা হিচাপে নিজৰ দেহ ত্যাগ কৰিলোঁ, মোৰ পিতৃয়ে মোৰ স্বামীৰ প্ৰতি কৰা অনাদৰ দেখি তেওঁলোক সেই যজ্ঞলৈ গৈছিল।

Verse 32

तदाप्रभृति स स्वामी रुद्रः कालाग्निसंज्ञकः । दिगम्बरो बभूवाशु मच्चिन्तनपरायणः

সেই সময়ৰ পৰা সেই স্বামী ৰুদ্ৰ 'কালাগ্নি' নামেৰে পৰিচিত হ’ল। তেওঁ সোনকালে দিগম্বৰ হ’ল আৰু কেৱল মোৰ চিন্তাতে মগ্ন হৈ থাকিল।

Verse 33

मम रोषं क्रतौ दृष्ट्वा पितुस्तत्र गता सती । अत्यजत्स्वतनुं प्रीत्या धर्मज्ञेति विचारतः

যজ্ঞত মোৰ ক্ৰোধ দেখি সতী তাত পিতৃৰ ওচৰলৈ গ’ল। ধৰ্মৰ মর্ম বুজি দৃঢ় বিবেচনাৰে তেওঁ আনন্দে নিজৰ দেহ ত্যাগ কৰিলে।

Verse 34

योग्यभूत्सदनं त्यक्त्वा कृत्वा वेषमलौकिकम् । न सेहे विरहं सत्या मद्रूपाया महेश्वरः

উপযুক্ত নিবাস ত্যাগ কৰি অলৌকিক বেশ ধৰি মহেশ্বৰ সতীৰ বিৰহ সহিব নোৱাৰিলে—সেই সতী মোৰেই ৰূপে (পাৰ্বতী ৰূপে) প্ৰকাশিত হৈছিল।

Verse 35

मम हेतोर्महादुःखी स बभूव कुवेषभृत् । अत्यजत्स तदारभ्य कामजं सुखमुत्तमम्

মোৰ কাৰণেই তেওঁ গভীৰ দুখত পৰিল আৰু কঠোৰ তপস্বীৰ বেশ ধাৰণ কৰিলে। তেতিয়াৰ পৰাই কামজনিত উত্তম সুখো তেওঁ ত্যাগ কৰিলে।

Verse 36

अन्यच्छृणुत हे विष्णो हे विधे मुनयः सुराः । महाप्रभोर्महेशस्य लीलां भुवनपालिनीम्

হে বিষ্ণু, হে বিধাতা (ব্ৰহ্মা), হে মুনি আৰু দেৱগণ—আৰু এটা বৃত্তান্ত শুনা: ভুৱন-পালিনী মহাপ্ৰভু মহেশৰ লীলা।

Verse 37

विधाय मालां सुप्रीत्या ममास्थ्नां विरहाकुलः । न शान्तिं प्राप कुत्रापि प्रबुद्धो ऽप्येक एव सः

বিৰহত আকুল হৈ তেওঁ স্নেহেৰে মোৰ অস্থিৰে মালা গাঁথিলে; তথাপি সম্পূৰ্ণ জাগ্ৰত হৈও ক’তো শান্তি নাপালে—একা হৈ থাকিল।

Verse 38

इतस्ततो रुरोदोच्चैरनीश इव स प्रभुः । योग्यायोग्यं न बुबुधे भ्रमन्सर्वत्र सर्वदा

সেই প্ৰভু হয়েও অসহায় যেন ইফালে-সিফালে ভ্ৰমি উচ্চস্বৰে কান্দি উঠিল। সৰ্বত্ৰ সৰ্বদা ভ্ৰমণ কৰি যোগ্য-অযোগ্য বোধ নাথাকিল।

Verse 39

इत्थं लीलां हरोऽकार्षीद्दर्शयन्कामिनां प्रभुः । ऊचे कामुकवद्वाणीं विरहव्याकुलामिव

এইদৰে প্ৰভু হৰে কামিনাসকলক প্ৰেম-লীলাৰ ৰূপ দেখুৱাই দিৱ্য লীলা কৰিলে। আৰু বিৰহে ব্যাকুল কামুকৰ দৰে বাক্য উচ্চাৰণ কৰিলে।

Verse 40

वस्तुतोऽविकृतोऽदीनोऽस्त्यजितः परमेश्वरः । परिपूर्णः शिवः स्वामी मायाधीशोऽखिलेश्वरः

বাস্তৱতে পৰমেশ্বৰ অবিকাৰী, অদীন আৰু অজিত। সেই পৰিপূৰ্ণ শিৱ স্বামী মায়াধীশ আৰু অখিলেশ্বৰ।

Verse 41

अन्यथा मोहतस्तस्य किं कामाच्च प्रयोजनम् । विकारेणापि केनाशु मायालिप्तो न स प्रभुः

নচেৎ, যি মোহৰ অতীত, তেওঁৰ বাবে কামনাৰ কি প্ৰয়োজন? কোন বিকাৰে সেই পৰম প্ৰভু শীঘ্ৰে মায়াত লিপ্ত হ’ব পাৰে?

Verse 42

रुद्रोऽतीवेच्छति विभुस्स मे कर्तुं करग्रहम् । अवतारं क्षितौ मेनाहिमाचलगृहे सुराः

সৰ্বব্যাপী বিভু ৰুদ্ৰে মোৰ পাণিগ্ৰহণ কৰিবলৈ অতি ইচ্ছা কৰে। সেয়ে, হে দেৱগণ, মই পৃথিৱীত অৱতৰি মেনা আৰু হিমাচলৰ গৃহত জন্ম ল’ম।

Verse 43

अतश्चावतरिष्यामि रुद्रसन्तोषहेतवे । हिमागपत्न्यां मेनाया लौकिकीं गतिमाश्रिता

সেয়ে ৰুদ্ৰক সন্তুষ্ট কৰাৰ হেতু মই অৱতীৰ্ণ হ’ম। হিমালয়ৰ পত্নী মেনাদেৱীৰ গৰ্ভত, লৌকিক অৱস্থা আশ্ৰয় কৰি, মই প্ৰৱেশ কৰিম।

Verse 44

भक्ता रुद्रप्रिया भूत्वा तपः कृत्वा सुदुस्सहम् । देवकार्यं करिष्यामि सत्यं सत्यं न संशयः

ৰুদ্ৰৰ প্ৰিয়া ভক্তা হৈ মই অতি দুঃসহ তপস্যা কৰিম আৰু দেৱকাৰ্য সম্পন্ন কৰিম। ই সত্য, সত্যই—কোনো সংশয় নাই।

Verse 45

गच्छत स्वगृहं सर्वे भव भजत नित्यशः । तत्कृपातोऽखिलं दुःखं विनश्यति न संशयः

তোমালোক সকলোৱে নিজ নিজ ঘৰলৈ উভতি যোৱা আৰু নিত্য ভৱ (ভগৱান শিৱ)ৰ ভজন কৰা। তেওঁৰ কৃপাৰে সকলো দুখ বিনাশ হয়—ইয়াত সন্দেহ নাই।

Verse 46

भविष्यति कृपालोस्तु कृपया मंगलं सदा । वन्द्या पूज्या त्रिलोकेऽहं तज्जायेति च हेतुतः

কৰুণাময় প্ৰভুৰ কৃপাৰে সদায় মঙ্গলেই হ’ব। আৰু এই কাৰণেই—মই তেওঁৰ সহধৰ্মিণী হ’বলৈ যাওঁ—ত্রিলোকত মই বন্দিত আৰু পূজিত হ’ম।

Verse 47

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा जगदम्बा सा देवानां पश्यतान्तदा । अन्तर्दधे शिवा तात स्वं लोकम्प्राप वै द्रुतम्

ব্ৰহ্মাই ক’লে—এইদৰে কৈ জগদম্বা, দেৱতাসকলে চাই থাকোঁতেই, হে প্ৰিয়, অন্তৰ্ধান কৰিলে। শিৱা দ্ৰুতগতিতে নিজৰ লোক প্ৰাপ্ত হ’ল।

Verse 48

विष्ण्वादयस्सुरास्सर्वे मुनयश्च मुदान्विताः । कृत्वा तद्दिशि संनामं स्वस्वधामानि संययुः

তেতিয়া বিষ্ণু আদি সকলো দেৱতা আৰু মুনিসকল আনন্দেৰে ভৰপূৰ হৈ, সেই দিশলৈ প্ৰণাম কৰি, নিজ নিজ ধামলৈ গ’ল।

Verse 49

इत्थं दुर्गासुचरितं वर्णितं ते मुनीश्वर । सर्वदा सुखदं नॄणां भुक्तिमुक्तिप्रदायकम्

হে মুনীশ্বৰ, এইদৰে তোমালৈ দুৰ্গাদেৱীৰ পবিত্ৰ সুচৰিত বৰ্ণনা কৰা হ’ল। ই সদায় মানুহক সুখ দিয়ে আৰু ভোগ তথা মোক্ষ—দুয়ো প্ৰদান কৰে।

Verse 50

य इदं शृणुयान्नित्यं श्रावयेद्वा समाहितः । पठेद्वा पाठयेद्वापि सर्वान्कामान वाप्नुयात्

যিয়ে ইয়াক নিত্য শুনে, বা একাগ্ৰচিত্তে আনক শুনুৱায়; যিয়ে পাঠ কৰে বা পাঠ কৰায়—সিয়ে সকলো শুভ কামনা লাভ কৰে।

Frequently Asked Questions

The Goddess Durgā/Jagadambā manifests before the devas after they praise her; they receive her darśana, rejoice, and continue stuti and surrender.

The chapter encodes a Śākta–Śaiva ontology: the Goddess is Mahāmāyā (cosmic power within the guṇas) and also nirguṇā/nityā (transcendent), described as Sadāśiva’s līlā—uniting devotional imagery with metaphysical claims.

She is named and functionally defined through epithets: Durgā (protector), Jagadambā (world-mother), Caṇḍī (powerful aspect), Śivā/Śarvāṇī/Maheśvarī (Śiva-linked sovereignty), and Sarvārti-nāśinī (destroyer of all distress).