Adhyaya 66
The Slaying of Kāleya
ভাতৃ বধ হোৱা দেখি দৈত্য কালেয় ক্ৰোধেৰে ধনু-বাণ লৈ চিত্ৰৰথৰ ফালে ধাৱমান হয়। ইন্দ্ৰৰ পুত্ৰ জয়ন্তে সন্মুখীন হৈ যুদ্ধ-মধ্যতে ধৰ্মবাণী প্ৰকাশ পায়—ইতিমধ্যে ভাঙি-পৰা, যাতনাগ্ৰস্ত প্ৰতিদ্বন্দ্বীক আঘাত কৰা মূৰ্খতা; শত্রুক ধৰ্মযুদ্ধৰ নীতি-মৰ্যাদাত স্থিৰ হ’বলৈ উপদেশ দিয়া হয়। কালেয় অধিক কুপিত হৈ জয়ন্তক বধ কৰাৰ শপথ লয়। তাৰ পিছত দীঘল দ্বন্দ্ব আৰম্ভ হয়—বাণ, গদা, তৰোৱাল-ঢাললৈকে অস্ত্ৰ সলনি হয়; গদাযুদ্ধ প্ৰতীকীভাৱে বছৰ-বছৰ ধৰি চলা বুলি বৰ্ণিত। শেষত জয়ন্তে নিৰ্ণায়ক প্ৰাধান্য লাভ কৰি কালেয়ক কেশগুচ্ছ ধৰি ধৰে আৰু শিৰচ্ছেদ কৰে। দেৱতাসকলে জয়ধ্বনি তোলে, আৰু দৈত্যসেনা পৰাজিত হৈ ছিটকি পলায়।
Shlokas
Verse 1
व्यास उवाच । भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा कालेयो नाम दानवः । चित्ररथं प्रदुद्राव धृत्वा बाणं सकार्मुकम्
ব্যাসে ক’লে: ভাতৃ নিহত হোৱা দেখি, কালেয়া নামৰ দানৱে ধনু-সহ বাণ ধৰি চিত্ৰৰথৰ ওপৰত ধাৱমান হ’ল।
Verse 2
दृष्ट्वासुरं विधावंतं कालमृत्युसमप्रभम् । अरौत्सीत्तं महावीर्यो जयंतः पाकशासनिः
কাল-মৃত্যুৰ দৰে দীপ্তিমান হৈ ধাৱমান অসুৰক দেখি, মহাবীৰ জয়ন্ত—পাকশাসনৰ (ইন্দ্ৰৰ) পুত্ৰ—তাক লক্ষ্য কৰি যুদ্ধনাদ কৰিলে।
Verse 3
अब्रवीच्च महातेजा दैतेयं सुरसत्तमः । तथ्यं धर्माभिसंयुक्तं लोकद्वयहितं ध्रुवम्
তেতিয়া মহাতেজস্বী, দেৱসমূহৰ শ্ৰেষ্ঠজনে সেই দৈত্যক সত্যবচন ক’লে—ধৰ্মেৰে সংযুক্ত, আৰু দুয়ো লোকৰ মঙ্গলৰ বাবে দৃঢ়ভাৱে স্থিৰ।
Verse 4
शस्त्राभिघातदुःखार्तं कश्मलं चान्यसंयुतम् । प्रभग्नं च निरस्तं च यो हंति स च बालिशः
যিজন ব্যক্তিয়ে অস্ত্ৰৰ আঘাতত জৰ্জৰিত, বিভ্ৰান্ত আৰু অন্যান্য সমস্যাত আক্ৰান্ত, ভগ্ন আৰু পৰাজিত লোকক প্ৰহাৰ কৰে, তেওঁ প্ৰকৃততে মূৰ্খ।
Verse 5
सुचिरं रौरवं भुक्त्वा तस्य दासो भवेच्चिरम् । तस्मान्मामुं प्रयुध्यस्व युद्धधर्मस्थितो भव
দীৰ্ঘদিন ধৰি ৰৌৰৱ নৰকত যন্ত্ৰণা ভোগ কৰাৰ পিছত, তুমি তেওঁৰ দাস হৈ থাকিবা। সেয়েহে, মোৰ সৈতে যুদ্ধ কৰা—যুদ্ধৰ ধৰ্মত অটল থাক।
Verse 6
जयंतमब्रवीद्वाक्यं कालेयः क्रोधमूर्च्छितः । निहत्य भ्रातृहंतारमथ त्वांहन्मि सांप्रतम्
কালেয়ই ক্ৰোধত মূৰ্ছিত হৈ জয়ন্তক এই কথা ক’লে: 'মোৰ ভাতৃৰ হত্যাকাৰীক বধ কৰি, এতিয়া মই তোমাক বধ কৰিম।'
Verse 7
ततस्तं चासुरश्रेष्ठं कालानलसमप्रभम् । जयंतो निशितैर्बाणैर्जघान सुरसत्तमः
তাৰ পাছত দেৱতাসকলৰ ভিতৰত শ্ৰেষ্ঠ জয়ন্তই কাল-অগ্নিৰ দৰে উজ্জ্বল সেই শ্ৰেষ্ঠ অসুৰক তীক্ষ্ণ বাণেৰে আঘাত কৰিলে।
Verse 8
निचकर्त्त शरान्सोपि त्रिभिर्विव्याध चासुरः । यथावृष्टिगणं प्राप्य नदी गैरिकवाहिनी
তেওঁও সেই বাণবোৰ কাটি পেলালে আৰু অসুৰটোৱে তেওঁক তিনিটা বাণেৰে বিন্ধিলে। যেনেকৈ বৰষুণৰ পানী পাই গেৰুৱা মাটিৰ নদী বৈ যায়।
Verse 9
तथा तौ च महावीर्यौ न क्षीणौ न च कातरौ । न शर्म परिलेभाते परस्परजयैषिणौ
এইদৰে সেই দুয়ো মহাবীৰ ন দুৰ্বল হ’ল, ন ভীত; পৰস্পৰক জয় কৰিবলৈ উদ্গ্ৰীৱ হৈ তেওঁলোকে ন শান্তি ন আশ্ৰয় লাভ কৰিলে।
Verse 10
अथ तस्य च दैत्यस्य धनुश्चिच्छेद चेषुणा । यंतारं पंचभिर्बाणैः पातयामास भूतले
তাৰ পাছত তেওঁ এষুণাৰে সেই দৈত্যৰ ধনু কাটি পেলালে, আৰু পাঁচটা বাণে ৰথচালকক ভূপৃষ্ঠত পেলাই দিলে।
Verse 11
अष्टाभिर्निशितैर्बाणैश्चतुरोश्वानपातयात् । शक्तिं संगृह्य भूमिष्ठः कुमारं च जघान ह
আঠটা তীক্ষ্ণ বাণে তেওঁ চাৰিটা ঘোঁৰা পেলাই দিলে। তাৰ পাছত ভূমিত থিয় হৈ, শক্তি ধৰি, কুমাৰকো আঘাত কৰি নিধন কৰিলে।
Verse 12
गदया पीडितं साश्वं सवरूथं सकूबरम् । पातयित्वा धरण्यां च सिंहनादं ननाद ह
গদাৰ আঘাতে চেপা পৰি—ঘোঁৰা, ৰথৰ কাঠামো আৰু জুৱাসহ—তেওঁ তাক ধৰণীত পেলাই দিলে, আৰু তাৰ পাছত সিংহনাদ কৰি উঠিল।
Verse 13
लाघवात्स धरां गत्वा गदापाणिरुपस्थितः । वज्रपाताद्यथा शब्दो लोकानां दुःसहो भवेत्
লাঘৱেৰে তেওঁ ধৰণীত নামি গদা হাতে থিয় হ’ল; বজ্ৰাঘাত সদৃশ সেই শব্দ লোকসকলৰ বাবে অসহ্য হৈ উঠিল।
Verse 14
तथा तयोर्गदापाते शब्दः स्यात्तु मुहुर्मुहुः । एवं तयोर्गदायुद्धं यावदब्दचतुष्टयम्
তেওঁলোকৰ গদাৰ আঘাতত বাৰে বাৰে প্ৰচণ্ড শব্দৰ সৃষ্টি হৈছিল। এইদৰে তেওঁলোকৰ গদা যুদ্ধ চাৰি বছৰ ধৰি চলি থাকিল।
Verse 15
प्रभग्ने ते गदे खस्थौ खड्गचर्मधरावुभौ । तदा पदातिनोर्युद्धमद्भुतं लोमहर्षणं
যেতিয়া তেওঁলোকৰ গদাবোৰ ভাগি গ’ল, তেতিয়া দুয়ো যুদ্ধক্ষেত্ৰত থিয় হৈ তৰোৱাল আৰু ঢাল হাতত ল’লে। তেতিয়া সেই পদাতি যুদ্ধ আশ্চৰ্যজনক আৰু ৰোমাঞ্চকৰ হৈ পৰিল।
Verse 16
दृष्ट्वा च विस्मयं जग्मुर्देवासुरमहोरगाः । खड्गपातैर्मुहूर्तांते तयोश्छिन्ने तु वर्मणी
এই দৃশ্য দেখি দেৱতা, অসুৰ আৰু মহান নাগসকল বিস্ময়ত অভিভূত হ’ল। তাৰ পাছত, মুহূৰ্তৰ ভিতৰতে, তৰোৱালৰ আঘাটত দুয়োৰে কৱচ কটি গ’ল।
Verse 17
अभवत्खड्गयुद्धं च तयोर्युद्धातिशीलिनोः । दधार चिकुरे तस्य जयंतो भीमविक्रमः
তেতিয়া সেই দুই নিপুণ যোদ্ধাৰে মাজত তৰোৱাল যুদ্ধ আৰম্ভ হ’ল; আৰু ভয়ংকৰ পৰাক্ৰমী জয়ন্তই তেওঁৰ চুলিত ধৰি পেলালে।
Verse 18
शिरश्छित्वास्य खड्गेन पातयामास भूतले । ततस्तु जयशब्देन देवाः सर्वे ननंदिरे
তৰোৱালেৰে তেওঁৰ মূৰটো কাটি তেওঁ মাটিত পেলাই দিলে। তেতিয়া "জয়" ধ্বনিৰে সকলো দেৱতাই আনন্দ প্ৰকাশ কৰিলে।
Verse 19
प्रभग्ना दैत्यसंघाश्च दिशः सर्वाः प्रदुद्रुवुः
পৰাজয়ত ভাঙি পৰা দৈত্যসেনাসমূহ সকলো দিশলৈ পলাই গ’ল।
Verse 66
इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे कालेयवधोनाम षट्षष्टितमोऽध्यायः
এইদৰে শ্ৰী পদ্মপুৰাণৰ প্ৰথম সৃষ্টিখণ্ডত ‘কালেয়বধ’ নামৰ ছয়ষষ্ঠিতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।