Previous Verse
Next Verse

Shloka 70

Prabhāsa-kṣetra: Circuit of Tīrthas and Shrines Leading to Bhukti and Mokṣa

शंखावर्ते नरः स्नात्वा सर्वसिद्धीश्वरो भवेत् । मोक्षतीर्थे नरः स्नात्वा भवेन्मुक्तो भवार्णवात् ॥ ७० ॥

śaṃkhāvarte naraḥ snātvā sarvasiddhīśvaro bhavet | mokṣatīrthe naraḥ snātvā bhavenmukto bhavārṇavāt || 70 ||

শঙ্খাৱর্তত স্নান কৰিলে মানুহে সকলো সিদ্ধিৰ অধীশ্বৰ হয়। মোক্ষতীৰ্থত স্নান কৰিলে সি ভবসাগৰৰ পৰা মুক্তি লাভ কৰে।

शंखावर्तेin Śaṅkhāvarta (the conch-whirlpool tīrtha)
शंखावर्ते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootशंखावर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण/Locative 7th), एकवचन; समासः शंखस्य आवर्तः इति षष्ठी-तत्पुरुषः
नरःa man
नरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative 1st), एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive), ‘having bathed’
सर्वसिद्धीश्वरःlord of all attainments
सर्वसिद्धीश्वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व + सिद्धि + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः सर्वासां सिद्धीनाम् ईश्वरः इति षष्ठी-तत्पुरुषः
भवेत्would become
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
मोक्षतीर्थेin the liberation-tīrtha
मोक्षतीर्थे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमोक्षतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; समासः मोक्षस्य तीर्थम् इति षष्ठी-तत्पुरुषः
नरःa man
नरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), ‘having bathed’
भवेत्would become
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
मुक्तःliberated
मुक्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमुक्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (predicate adjective)
भवार्णवात्from the ocean of worldly existence
भवार्णवात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootभव + अर्णव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative 5th), एकवचन; समासः भव एव अर्णवः इति कर्मधारयः

Narada

Vrata: none

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

S
Shankhavarta
M
Mokshatirtha

FAQs

It states the specific phala (result) of tīrtha-snāna: Śaṅkhāvarta grants mastery of siddhis, while Mokṣatīrtha grants release (mokṣa) from saṃsāra, presenting sacred bathing as a direct purifier and liberator in tīrtha-māhātmya.

Though it speaks in the language of tīrtha-phala, the implied bhakti framework is honoring sacred places connected with divine power; approaching them with śraddhā and ritual purity supports inner transformation that culminates in mokṣa.

It chiefly reflects Kalpa (ritual procedure) via the practice of snāna at designated tīrthas and the doctrine of phala (ritual result); no explicit Jyotiṣa or Vyākaraṇa detail is invoked in this verse.