Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

त्रिगर्त-मात्स्य-संग्रामः

The Trigarta–Matsya Engagement at Twilight

शतसूर्य शतावर्त शतबिन्दु शताक्षिमत्‌,मत्स्यदेशके राजा विराटने अभेद्यकल्प नामक कवच ग्रहण किया, जो किसी भी अस्त्र- शस्त्रसे कट नहीं सकता था। उसमें सूर्यके समान चमकीली सौ फूलियाँ लगी थीं, सौ भँवरें बनी थीं, सौ बिन्दु (सूक्ष्म चक्र) और सौ नेत्रके समान आकारवाले चक्र बने थे। इसके सिवा उसमें नीचेसे ऊपरतक सौगन्धिक (कह्नलार) जातिके सौ कमलोंकी आकृतियाँ पंक्तिबद्ध बनी हुई थीं

Vaiśampāyana uvāca: śatasūrya-śatāvarta-śatabindu-śatākṣimat matsyadeśake rājā virāṭaḥ abhedya-kalpaṃ nāma kavacaṃ jagrāha; yat kenāpi astrā-śastrena na chidyate. tasmin sūrya-sama-prabhāḥ śataṃ phullikāḥ, śatam āvartāḥ, śataṃ bindavaḥ (sūkṣma-cakrāṇi), śataṃ ca netra-sadṛśākārāṇi cakrāṇi nirmmitāni. aparaṃ ca adhaḥ-ūrdhvaṃ saugandhika-jātīyānāṃ śataṃ kamalākṛtayaḥ paṅkti-baddhā babhūvuḥ.

বৈশম্পায়নে ক’লে— মৎস্যদেশত ৰজা বিরাটে “অভেদ্যকল্প” নামৰ এক কবচ ধাৰণ কৰিলে; কোনো অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰে তাক কাটি পেলাব নোৱাৰিছিল। তাত সূৰ্যসম দীপ্ত শতটি অলংকাৰ-ফুলকি, শতটি আবর্ত নক্সা, শতটি সূক্ষ্ম চক্রবিন্দু আৰু নয়নাকৃতি শতটি চক্রচিহ্ন খোদিত আছিল। তদুপৰি, তলৰ পৰা ওপৰলৈকে সৌগন্ধিক জাতিৰ শতটি পদ্মাকৃতি শাৰী শাৰীকৈ অঙ্কিত আছিল।

शतसूर्यhaving a hundred suns (in brilliance)
शतसूर्य:
Karma
TypeAdjective
Rootशतसूर्य
FormNeuter, Accusative, Singular
शतावर्तhaving a hundred whorls/spirals
शतावर्त:
Karma
TypeAdjective
Rootशतावर्त
FormNeuter, Accusative, Singular
शतबिन्दुhaving a hundred dots/discs
शतबिन्दु:
Karma
TypeAdjective
Rootशतबिन्दु
FormNeuter, Accusative, Singular
शताक्षिमत्possessing a hundred eye-like (marks)
शताक्षिमत्:
Karma
TypeAdjective
Rootशताक्षिमत्
FormNeuter, Accusative, Singular
मत्स्यदेशकेof the Matsya country
मत्स्यदेशके:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमत्स्यदेश
FormMasculine, Genitive, Singular
राजाking
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Singular
विराटःVirata
विराटः:
Karta
TypeNoun
Rootविराट
FormMasculine, Nominative, Singular
अभेद्यकल्पम्as if unbreakable/impervious
अभेद्यकल्पम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअभेद्यकल्प
FormNeuter, Accusative, Singular
नामकnamed/called
नामक:
Karma
TypeAdjective
Rootनामक
FormNeuter, Accusative, Singular
कवचम्armor
कवचम्:
Karma
TypeNoun
Rootकवच
FormNeuter, Accusative, Singular
ग्रहणtaking/putting on (act of taking)
ग्रहण:
Karma
TypeNoun
Rootग्रहण
FormNeuter, Accusative, Singular
कृतवान्did/undertook
कृतवान्:
Karta
TypeVerb
Rootकृ
FormPerfect (periphrastic), 3, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
V
Virāṭa
M
Matsyadeśa (Matsya kingdom)
A
Abhedya-kalpa kavaca (invulnerable armor)