Next Verse

Shloka 1

त्रिगर्त-मात्स्य-संग्रामः

The Trigarta–Matsya Engagement at Twilight

हि >> मो न [हुक अऑष्टआ अपा एकत्रिशो<5 ध्याय: चारों पाण्डवोंसहित राजा विराटकी सेनाका युद्धके लिये प्रस्थान वैशम्पायन उवाच ततस्तेषां महाराज तत्रैवामिततेजसाम्‌ | छदझलिड्जप्रविष्टानां पाण्डवानां महात्मनाम्‌,वैशम्पायनजी कहते हैं--महाराज! उन दिनों छठद्मवेषमें छिपकर उस श्रेष्ठ नगरमें रहते और महाराज विराटके कार्य सम्पादन करते हुए अतुलित तेजस्वी महात्मा पाण्डवोंका तेरहवाँ वर्ष भलीभाँति बीत चुका था

Vaiśampāyana uvāca: tataḥ teṣāṃ mahārāja tatraiva amit-tejasām | chadma-liṅga-praviṣṭānāṃ pāṇḍavānāṃ mahātmanām ||

বৈশম্পায়নে ক’লে—হে মহাৰাজ, অপৰিমেয় তেজস্বী মহাত্মা পাণ্ডৱসকল ছদ্মবেশে প্ৰৱেশ কৰি সেই উত্তম নগৰতেই গোপনে বাস কৰিছিল; ৰজা বিরাটৰ কাৰ্য সম্পাদন কৰি কৰি তেওঁলোকৰ ত্ৰয়োদশ বৰ্ষ সম্যকভাৱে সম্পূৰ্ণ হ’ল।

वैशम्पायनःVaishampayana
वैशम्पायनः:
Karta
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada
ततःthen/thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
तेषाम्of them
तेषाम्:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Genitive, Plural
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अमिततेजसाम्of those of immeasurable splendor
अमिततेजसाम्:
TypeAdjective
Rootअमिततेजस्
FormMasculine, Genitive, Plural
छद्मलिङ्गप्रविष्टानाम्of those who had entered (taken on) a disguised appearance
छद्मलिङ्गप्रविष्टानाम्:
TypeAdjective
Rootछद्मलिङ्गप्रविष्ट
FormMasculine, Genitive, Plural
पाण्डवानाम्of the Pandavas
पाण्डवानाम्:
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Genitive, Plural
महात्मनाम्of the great-souled ones
महात्मनाम्:
TypeAdjective
Rootमहात्मन्
FormMasculine, Genitive, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
J
Janamejaya
P
Pāṇḍavas
V
Virāṭa
V
Virāṭa-nagara (the city of Virāṭa/Upaplavya tradition varies by recensions)