Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Nakula’s Reception in Matsya: Appointment as Aśvasūta

Horse-master

वृद्धों हाहं वै परिहारकाम: सर्वान्‌ मत्स्यांस्तरसा पालयस्व । नैवंविधा: क्लीबरूपा भवन्ति कथंचनेति प्रतिभाति मे मन:,“मैं बूढ़ा हो गया हूँ; अब राजकाज छोड़ना चाहता हूँ; अतः तुम सम्पूर्ण मत्स्यदेशका शीघ्र ही पालन करो। तुम्हारे-जैसे स्वरूपवाले किसी तरह नपुंसक नहीं हो सकते। मेरे मनको ऐसा ही प्रतीत होता है”

vṛddho haahaṃ vai parihārakāmaḥ sarvān matsyāṃs tarasā pālayasva | naivaṃvidhāḥ klībarūpā bhavanti kathaṃcaneti pratibhāti me manaḥ ||

বৈশম্পায়নে ক’লে—“মই বৃদ্ধ হৈছোঁ; এতিয়া ৰাজভাৰ এৰি আঁতৰি যাব খুজোঁ। সেয়ে তুমি শীঘ্ৰে সমগ্ৰ মৎস্যদেশ ৰক্ষা-পালন কৰা। তোমাৰ দৰে ৰূপ-প্ৰতাপসম্পন্ন ব্যক্তি কোনোপধ্যেই নপুংসক হ’ব নোৱাৰে—মোৰ মন তেনেকৈয়ে মানে।”

वृद्धःold (aged)
वृद्धः:
Karta
TypeAdjective
Rootवृद्ध
FormMasculine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअहम्
FormMasculine, Nominative, Singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
परिहारकामःdesirous of relinquishing/withdrawing (from duties)
परिहारकामः:
Karta
TypeAdjective
Rootपरिहारकाम
FormMasculine, Nominative, Singular
सर्वान्all
सर्वान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Accusative, Plural
मत्स्यान्the Matsyas (people/kingdom of Matsya)
मत्स्यान्:
Karma
TypeNoun
Rootमत्स्य
FormMasculine, Accusative, Plural
तरसाwith speed; swiftly
तरसा:
Karana
TypeNoun
Rootतरस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
पालयस्वprotect / govern
पालयस्व:
TypeVerb
Rootपाल्
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
not
:
TypeIndeclinable
Root
एवंविधाःof such a kind; like this
एवंविधाः:
Karta
TypeAdjective
Rootएवंविध
FormMasculine, Nominative, Plural
क्लीबरूपाःhaving the appearance of a eunuch
क्लीबरूपाः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्लीबरूप
FormMasculine, Nominative, Plural
भवन्तिare / become
भवन्ति:
TypeVerb
Rootभू
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
कथंचनin any way; at all
कथंचन:
TypeIndeclinable
Rootकथंचन
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
प्रतिभातिappears; seems
प्रतिभाति:
TypeVerb
Rootप्रति-भा
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
मेmy / to me
मे:
TypeNoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular
मनःmind
मनः:
Karta
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
M
Matsya (kingdom/people)