Shloka 653
Duryodhana’s Śaraṇāgati and the Pāṇḍavas’ Resolve
Gandharva Encounter
दानवैरर्दितं सैन्यं देवानां विमुखं बभौ । बहुत-से योद्धा, हाथी और घोड़े काट डाले गये। असंख्य आयुध और बड़े-बड़े रथ टूक-टूक कर दिये गये। इस प्रकार दानवोंद्वारा पीड़ित हुई देवताओंकी सेना युद्धसे विमुख हो गयी
dāna vair arditaṃ sainyaṃ devānāṃ vimukhaṃ babhau |
মাৰ্কণ্ডেয় ক’লে—দানৱসকলে পীড়া দিয়া দেৱসেনাক যুদ্ধৰ পৰা বিমুখ কৰি তুলিলে। বহু যোদ্ধা, হাতী আৰু ঘোঁৰা কাটি পেলোৱা হ’ল; অসংখ্য অস্ত্ৰ আৰু ডাঙৰ ডাঙৰ ৰথ টুকুৰা টুকুৰা হৈ গ’ল। এইদৰে দানৱৰ আক্ৰমণত দেৱসেনাই সাহস হেৰুৱাই পশ্চাদপসৰণ কৰিলে।
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
Even a powerful side can falter when overwhelmed by fear and confusion; steadfastness (dhairya) and disciplined resolve are essential for sustaining dharma in the midst of violence and adversity.
Mārkaṇḍeya describes a battlefield reversal: the Dānavas devastate the devas’ forces—slaying fighters and animals and smashing weapons and chariots—so the gods’ army turns away from combat and retreats.