Shloka 36
Sarasvatī–Tārkṣya Saṃvāda: Agnihotra-vidhi, Dāna-phala, and Mokṣa-prasaṅga (सरस्वती–तार्क्ष्यसंवादः)
व्यपेतमन्युर्व्यपनीतपाप्मा विहृत्य यत्रेच्छसि तत्र कामम् | ततः: प्रसिद्ध प्रथमं विशोक: प्रपत्स्यसे नागपुरं सुराष्ट्रम,“राजन! आप क्रोध, दीनता और दुःखसे दूर रहकर जहाँ-जहाँ आपकी इच्छा हो वहाँ- वहाँ घूम लीजिये। तत्पश्चात् शोकरहित हो अपनी प्रसिद्ध और उत्तम राजधानी हस्तिनापुरमें प्रवेश कीजियेगा”
vyapetamanyur vyapanītapāpmā vihṛtya yatrechasi tatra kāmam | tataḥ prasiddhaḥ prathamaṁ viśokaḥ prapatsyase nāgapuraṁ surāṣṭram |
ৰাজন! ক্ৰোধ নিৱাৰণ কৰি, পাপকলুষ দূৰ কৰি, য’তে ইচ্ছা হয় ত’তে মনোমতে বিচৰণ কৰক। তাৰ পাছত শোকমুক্ত হৈ, শ্ৰেষ্ঠ হৈ, আপোনাৰ প্ৰসিদ্ধ ৰাজনগৰী—নাগপুৰ/হস্তিনাপুৰ—ত প্ৰৱেশ কৰক।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that rightful return to stability—especially royal or social responsibility—should follow inner discipline: anger must be relinquished and moral taint cleansed; only then can one proceed sorrowlessly toward one’s proper station.
Vaiśampāyana reports counsel given to a kingly figure: first roam as desired to regain composure, free from wrath and dejection, and then return—renowned and grief-free—to the celebrated capital (named here as Nāgapura) and the well-ordered realm.