Shloka 31
Udyoga Parva, Adhyāya 72 — Bhīmasena’s counsel on conciliation and Duryodhana’s disposition
ब्रुवतस्तत्र मे वाक््यं धर्मार्थसहितं हितम् । निशम्य पार्थिवा: सर्वे नानाजनपदेश्वरा:
bruvatastatra me vākyaṃ dharmārthasahitaṃ hitam | niśamya pārthivāḥ sarve nānājanapadeśvarāḥ ||
সেই ঠাইত মই ধৰ্ম আৰু অৰ্থ—উভয়ৰ সৈতে সঙ্গত, হিতকৰ বাক্য ক’ম। সেয়া শুনি নানা জনপদৰ অধিপতি সকলো ৰজাই স্থিৰ সিদ্ধান্তত উপনীত হ’ব যে যুধিষ্ঠিৰ ধৰ্মাত্মা আৰু সত্যভাষী; আৰু দুঃশাসন—নহয়, দুৰ্যোধনৰ বিষয়েও তেওঁলোকে নিশ্চিত হ’ব যে লোভৰ প্ৰেৰণা লৈয়ে সি সকলো অনুচিত আচৰণ কৰিছে।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Speech should be both dharmic and purposeful (dharma + artha), aiming at the welfare (hita) of all; such speech clarifies moral responsibility—truthfulness and righteousness on one side, greed-driven wrongdoing on the other.
Yudhiṣṭhira explains that when he speaks in the royal gathering, the assembled kings from many realms will hear his dharma- and artha-aligned words and arrive at a firm judgment about the characters involved—recognizing Yudhiṣṭhira as righteous and truthful and seeing Duryodhana’s misconduct as arising from greed.