Shloka 15
उद्योगपर्व — अध्याय १२५: दुर्योधनस्य प्रत्युत्तरम्
Duryodhana’s Reply in the Kuru Assembly
“तथा तुम्हें पास बिठाकर रत्न एवं ओषधियोंसे युक्त लाल हथेलीवाले हाथसे तुम्हारी पीठको धीरे-धीरे सहलायें ।।
vaiśampāyana uvāca | śālaskandho mahābāhus tvāṃ svajano vṛkodaraḥ | sāmnābhivadatāṃ cāpi śāntaye bharatarṣabha ||
তদ্ৰূপে তোমাক ওচৰত বহুৱাই, ৰত্ন আৰু ঔষধিসংযুক্ত ৰঙা কৰতলৰে তোমাৰ পিঠি ধীৰে ধীৰে মলিশ কৰোক। হে ভৰতশ্ৰেষ্ঠ! শালবৃক্ষৰ কাণ্ডসম বিস্তৃত স্কন্ধবিশিষ্ট মহাবাহু, তোমাৰ স্বজন বৃকোদৰ ভীমসেনো শান্তিৰ বাবে তোমাক বক্ষত আঁকোৱালি লৈ মধুৰ, মিলনসাধক বাক্য কওক।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even the strongest warrior is urged to adopt gentleness and conciliatory speech when the goal is śānti (peace). Strength is framed as serving dharma through restraint and reconciliation, not merely through force.
Vaiśampāyana describes how Bhīma—despite his formidable build and reputation—will speak soothingly to the addressed person as part of efforts to secure peace and avert escalation toward war.