Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

Adhyāya 90 — Protection of Livelihoods, Brahmanical Subsistence Norms, and Royal Oversight (राष्ट्रवृत्ति-राष्ट्रगुप्ति-उपदेशः)

अतीतदिदतसे वृत्तं प्रशंसन्ति न वा पुनः । गुप्तैशज्ारैरनुमतै: पृथिवीमनुसारयेत्‌

atītad idatase vṛttaṃ praśaṃsanti na vā punaḥ | guptaiś cārair anumataiḥ pṛthivīm anusārayet ||

মানুহৰ অতীত আচৰণক লোকসকলে প্ৰশংসা কৰে নে নকৰে—এই কথা জানিব লাগে। সেয়ে বিশ্বাসযোগ্য আৰু অনুমোদিত গুপ্তচৰৰ জৰিয়তে সমগ্ৰ ৰাজ্যত সদায় নজৰ ৰাখি, তেওঁলোকক সকলো দিশে পঠাই সত্য সংবাদ সংগ্ৰহ কৰিব লাগে।

अतीतत्past, bygone
अतीतत्:
Karma
TypeAdjective
Rootअतीत (√इ + अति उपसर्ग; भूतकृदन्त)
FormNeuter, Accusative, Singular
इदंthis
इदं:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormNeuter, Accusative, Singular
तस्यof him/that
तस्य:
Adhikarana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
वृत्तंconduct, behavior
वृत्तं:
Karma
TypeNoun
Rootवृत्त (√वृत्; भूतकृदन्त/प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रशंसन्तिthey praise
प्रशंसन्ति:
Karta
TypeVerb
Root√शंस् (प्र + √शंस्)
FormPresent, 3rd, Plural, Parasmaipada
not
:
TypeIndeclinable
Root
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
पुनःagain; further
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
गुप्तैःby secret (agents)
गुप्तैः:
Karana
TypeNoun
Rootगुप्त (√गुप्; भूतकृदन्त/प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Plural
चरैःby spies, agents
चरैः:
Karana
TypeNoun
Rootचर (from √चर्)
FormMasculine, Instrumental, Plural
अनुमतैःapproved, trusted
अनुमतैः:
Karana
TypeAdjective
Rootअनुमत (anu + √मन्/√मन्; भूतकृदन्त/प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Plural
पृथिवीम्the earth; the realm
पृथिवीम्:
Karma
TypeNoun
Rootपृथिवी
FormFeminine, Accusative, Singular
अनुसारयेत्should cause to follow/should send around
अनुसारयेत्:
TypeVerb
Root√सृ (anu + √सृ)
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada

भीष्म उवाच

B
Bhishma
S
spies (cāra)
E
earth/realm (pṛthivī)